Economie

De mogelijke gevolgen van de Bulgaarse euro voor Nederland

Avatar foto

op

De mogelijke gevolgen van de Bulgaarse euro voor Nederland
Deel dit nieuws
Foto: ANP

Per 1 januari 2026 heeft de Bulgaarse regering, na maandenlange massale burgerprotesten,  de euro als wettig betaalmiddel ingevoerd. De euro lijkt de Bulgaarse bevolking door de strot te zijn geduwd. Waarom is deze munt ingevoerd in een land met een protesterende bevolking en een zwakke economie, en welke effecten heeft die invoering voor de eigen bevolking, de eurozone en Nederland?

De problematische besluitvorming rond de Bulgaarse euro

Het Europees Parlement stemde op 24 juni 2025 met een ruime meerderheid vóór een rapport dat de euro voor Bulgarije aanbeveelt. De totstandkoming van dit rapport riep in Bulgarije zelf direct vragen op over mogelijke belangenverstrengeling.

De Bulgaarse Europarlementariër Rada Laykova – politica van de partij Vazrazhdane – noemde het hele proces “politiek theater.” Ze wees erop dat de economische cijfers van Bulgarije in het plan volgens haar twijfelachtig zijn. Laykova vindt bovendien dat de Bulgaarse bevolking wordt buitengesloten: een referendum over de euro werd afgewezen en belangrijke zorgen van de Bulgaarse bevolking worden genegeerd.“ De gewone Bulgaren betalen straks de prijs”, waarschuwde ze, aldus een artikel in het blad Brusselse Nieuwe.

Woede onder de Bulgaarse bevolking, tevredenheid bij het Bulgaarse grootbedrijf

Op 29 december 2025 publiceerde BNR Nieuwsradio dit artikel, dat er geen doekjes om windt: “Europa gaat ten onder” aan de Bulgaarse introductie van de euro. “Per 1 januari 2026 ruilt het Balkanland de nationale munteenheid lev in voor de euro. Die langverwachte mijlpaal wordt onthaald met een mengeling van enthousiasme, scepsis en in sommige kringen zelfs woede.”

“Anderen vrezen dat gebruik van de euro de prijzen zal opdrijven. Daarnaast is er ook veel wantrouwen richting de Bulgaarse regering, die deze maand is afgetreden vanwege een verhitte discussie over voorgestelde belastingverhogingen.”

Dit NRC-artikel van 30 december 2025 (paywall) geeft aan dat bijna 50 procent van alle Bulgaren tegen de invoering van de euro is.

Er is woede onder de bevolking tegenover tevredenheid bij het grootbedrijf en multinationals.

Veroorzaakt de introductie van de euro inflatie?

Veel Bulgaarse burgers vrezen voor een snelle stijging van de inflatie vanaf 1 januari 2026. In Nederland steeg de inflatie direct na de introductie van de euro naar 4,5 procent, om het jaar daarna weer af te nemen naar 3,4 procent en nog een jaar later naar 2,1 procent.

Het voorlaatste land dat toetrad tot de Europese Unie, was Kroatië dat per 1 januari 2023 de euro invoerde. Ook in dat land steeg de inflatie – kort na de introductie – aanzienlijk tot bijna 3 procent en ligt momenteel zelfs op 3,8 procent waardoor het tot de top 3 van landen in de eurozone met de hoogste inflatie behoort. De inflatie is het hoogst in de dienstensectoren horeca en recreatie. Daar gingen de prijzen met 9,2 procent omhoog, vooral ten nadele van vakantiegangers.

Volgens deze langjarige studie naar de inflatoire effecten na invoering van de euro, is de hierboven gemelde prijsstijging slechts van tijdelijke aard; na introductie van de euro ontstaat een inflatie-effect door het afronden naar boven van de nieuwe consumentenprijzen.

Introductie van de euro zou na de eerste twee jaar dus geen effect meer hebben op consumentenprijzen.

Maar………..

Kredietzeepbellen en exploderende huizenprijzen: activa inflatie

Als je kijkt naar de algemene effecten van de introductie van de euro, dan valt het met de consumentenprijzen relatief mee. Het venijn zit in de inflatie van activa zoals huizen, aandelen en obligaties, maar ook groeiende staatsschulden:

  • Kredietzeepbellen

Veel landen met een vergelijkbare economie als Bulgarije, konden na introductie van de euro tegen veel lagere rentes lenen. Immers; de eurozone = stabiliteit als je deze vergelijkt met landen als Griekenland, Spanje, Italië, Ierland vóór de introductie van de euro.

De staatsschulden van – met name – Griekenland, Portugal, Ierland, Spanje en Cyprus namen fors toe na invoering van de euro. Die hogere staatsschulden werden gebruikt om overheidsuitgaven, ambtenarensalarissen en pensioenen te verhogen. Dit gebeurde echter zonder herstructureringen van de economieën in deze zwakke eurolanden met als gevolg dat Griekenland, Portugal, Ierland en Cyprus in 2010-2011 met belastinggeld van de lidstaten uit de eurozone gered moesten worden.

Je ziet in onderstaande grafiek weer hetzelfde gebeuren in Kroatië sinds de invoering van de euro: een staatsschuld die 20-30 procent groeit vanaf 2020, nadat bekend werd dat het land tot de eurozone toe ging treden. Ergo, nieuwe landen die tot de eurozone toetreden met een zwakke economie, leunen op de andere, sterkere EU-lidstaten, waaronder Nederland.

(Bron: Trading Economics)

  • Exploderende huizenprijzen

Invoering van de euro doet overal de rente dalen. Niet alleen voor de overheid, maar ook op de hypotheek- en huizenmarkt. In brede zin heeft de euro daarom de grootste bijdrage geleverd aan het onbetaalbaar worden van huizen in de landen die deze munt gebruiken.

Meer specifiek ging dat in Spanje en Ierland zo ver, dat er een bankencrisis ontstond zoals in Griekenland, waarbij de ECB en het IMF genoodzaakt werden om in te grijpen met leningen die opliepen tot 40 procent van het bnp van deze landen.

Wat betekent invoering van de euro in Bulgarije voor de EU en Nederland ?

Vanuit het belang van Bulgarije bezien aan de positieve kant:

  • meer financiële integratie bij de rest van de EU,
  • lagere financieringskosten voor bedrijfsleven en burgers,
  • groei in Oost-Europa.

Vanuit het belang van de rijkere EU-lidstaten – waaronder Nederland – zijn de gevolgen vooral negatief:

  • De eurozone kent één rente, maar meerdere economische werkelijkheden die in toenemende mate gefinancierd worden door een steeds kleiner wordend deel rijkere – noordelijke – lidstaten.
  • Noord-Europese landen worden risicodragers voor de economische ontwikkeling van Bulgarije.
  • Vakanties in Bulgarije worden circa 10 procent duurder, als Bulgarije het pad volgt van Kroatië na euro-introductie.
  • Bulgarije krijgt een zetel binnen de ECB waarmee de balans van de stemmen binnen het ECB-beleid doorslaat richting de belangen van zuidelijke en oostelijke – armere – lidstaten. Dit gaat ten koste van de rijkere noordelijke lidstaten waaronder Nederland.
  • De nieuwe stroom euro’s gaat – als het klassieke pad van toetreding wordt gevolgd – niet naar productiviteitsgroei in Bulgarije, maar vooral naar consumptie en vastgoed.
  • De overheveling van vermogen vanuit de Noord-Europese lidstaten naar het oosten en zuiden van de EU wordt versterkt doorgezet waardoor de armoede in ons land toeneemt.

In juni 2025 – en nog voorafgaand aan de ministeriele stemming over invoering van de euro in Bulgarije – kraaide onze VVD-minister van Financiën Eelco Heinen al geen bezwaren te hebben tegen deze toetreding. Heinen: “Nu ze aan de eisen voldoen, kunnen we vandaag een volgende stap in dit proces nemen.”

Leuk, een minister als Heinen. Volledig vertrouwend op wat de EU en ECB hem voorschotelen en blijkbaar zonder eigen mening, noch inzicht. Met zulke ministers, geeft Nederland het stuur over de eigen toekomst uit handen.

INDEPEN staat voor een onafhankelijk en pluriform medialandschap met ruimte voor kritische en diepgaande journalistiek. Steun onafhankelijk nieuws voor slechts €2 per maand.

JA, ik help jullie!

Laat een reactie achter

Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Economie

Media-econoom Jona van Loenen, het nieuwe gezicht van de grijpgrage staat

Avatar foto

Gepubliceerd

op

Media-econoom Jona van Loenen, het nieuwe gezicht van de grijpgrage staat
Screenshot Vandaag Inside
Luister naar dit artikel 7 min luisteren
0:00 7:26

Een belasting van 50 procent op de winst bij verkoop van een woning, extreem hogere erfbelasting. Jona van Loenen wil de fiscale spelregels van Nederland veranderen, maar lijkt niet over de gevolgen na te hebben gedacht. Zijn boodschap raakt maatschappelijke gevoeligheden, maar de vraag is welke schade zijn oplossingen kunnen veroorzaken en daarmee wat voor econoom hij eigenlijk is.

Wie is Jona van Loenen?

Jona van Loenen (1994) is in zeer korte tijd bekend geworden als economisch commentator in Nederlandse media door zijn wilde economische ideeën. Hij verschijnt geregeld op radio en televisie om zijn ideeën over de economie en ons belastingstelsel te ventileren.

Vooral te gast in populaire praatprogramma’s  waaronder Vandaag Inside en Goedemorgen Nederland, wordt hij ook wel als ‘media-econoom’ aangeduid aldus Wikipedia.

Van Loenen heeft economie en financiën gestudeerd aan maar liefst drie universiteiten:

  • Tilburg University: bachelors in bedrijfseconomie (2013-2016) en organisatiewetenschappen (2015-2017).
  • Bocconi Universiteit (Milaan): master in finance, die hij summa cum laude afrondde.
  • Erasmus Universiteit Rotterdam: masteropleiding in financial economics, maar die heeft hij afgebroken.

Ondanks zijn eigen hoge opleidingsniveau, profileert hij zich vaak uiterst kritisch over het grote aantal hoogopgeleiden in Nederland. Tijdens een interview met zijn voormalige universiteitsblad, zei het volgende daarover: “We studeren onszelf de vernieling in”.

50 procent belasting heffen over woningwinst bij verkoop

Landelijke bekendheid verwierf Van Loenen met het bizarre idee om 50 procent belasting op woningwinst te gaan heffen.

In zijn eigen publicatie op Substack, die de Volkskrant later graag als column overnam, beschrijft hij zijn persoonlijke ervaring op dit vlak. Hij verkocht zijn woning en zag de waarde ervan in ongeveer twee jaar met 70.000 euro stijgen. Die winst kon hij onbelast incasseren. Hij stelde daar de werknemer tegenover die hetzelfde bedrag met werken verdient en daarover een aanzienlijk deel aan belasting betaalt.

Logisch denkpatroon voor een econoom nietwaar?

Niet waar!

Wie een huis verkoopt, kan met Van Loenen zijn opvattingen slechts de helft van de overwaarde meenemen naar de volgende aankoop en daardoor geen vergelijkbaar pand meer kopen.

Dat zal veel woningbezitters ervan weerhouden om een andere woning te kopen met de volgende economische effecten:

  • De doorloopsnelheid van koopwoningen neemt af, wat een effect op de huizenprijzen zal hebben.
  • De arbeidsmobiliteit neemt ernstig af; mensen zullen veel minder geneigd zijn een andere baan te zoeken als ze daardoor aanmerkelijk in woongenot achteruitgaan.
  • Het eigen huis als pensioenpotje wordt gesloopt waardoor gepensioneerden minder te besteden hebben en dat leidt tot aanmerkelijk minder koopkracht wat ten nadele is van de economie.

Om de arbeidsmobiliteit en het pensioen – dat toch al onder vuur ligt – te beschermen moeten we heel snel dit idee van ‘media-econoom’ Van Loenen naar de prullenbak verwijzen.

De erfbelasting: maximaal 250.000 euro belastingvrij, daarna 35 en 50 procent

In 2026 heeft Van Loenen uitgebreide kritiek gespuid inzake de overdracht van vermogen tussen generaties via erfenissen. In zijn boek De babyboomerbiljoenen betoogt hij dat Nederland dreigt te veranderen van een meritocratie — een samenleving waarin talent en werken bepalend zijn — naar een erfocratie, waarin de financiële positie van ouders de kansen van kinderen bepaalt.

Van Loenen doet alsof hij iets compleet nieuws heeft ontdekt; dat rijke ouders kinderen meer na laten na hun dood dan niet rijke ouders, en dat daarmee  kinderen van rijke ouders een oneerlijke voorsprong hebben op kinderen van ‘modale ouders’.

Wat is hier nieuw aan?

Wellicht de ‘berekeningen’ van de media-econoom over de babyboomers die aan hun uittocht uit het aardse leven zijn begonnen.

De babyboomers in Nederland bezitten volgens Van Loenen 1 biljoen euro. De komende decennia zal volgens hem de grootste vermogensoverdracht uit erfenis ooit plaatsvinden en dat moet voor een groot deel ten gunste van ons allen komen via forse belastingheffingen.

Als je het zo allemaal van een afstandje bekijkt, lijkt er een nieuwe Nederlandse Karl Marx te zijn opgestaan die een boek schreef – De babyboomerbiljoenen – dat een soort flauw aftreksel lijkt van Marx zijn standaardwerk Het kapitaal.

Maar alhoewel heel links en ‘midden-rechts’ Nederland met Van Loenen wegloopt, zouden wij als redactie toch zeker niet Karl Marx willen beledigen door hem te vergelijken met Van Loenen.

Van Loenen maakt namelijk ook hier weer een aantal forse denkfouten:

  • De titel van zijn boek luidt ‘De babyboomerbiljoenen’, maar in dat hele boek gaat het verder over 1 biljoen euro. Enkelvoud dus.
  • Over die ene biljoen aan vermogen is al jaren belasting betaald. Van Loenen predikt dubbele belastingheffingen.
  • Het tegenovergestelde van zijn theorie zal de realiteit blijken; we worden er allemaal arm van als we Van Loenen zijn plannen gaan uitvoeren.

Zie hieronder.

Economische kletspraat van de bovenste plank

Van Loenen zijn praatjes vallen goed bij de huidige Europese en nationale politieke trends om burgers steeds verder van hun rechten en vermogens te beroven en een EU en nationale overheid die steeds meer van het bnp wil kunnen spenderen aan wapens en CO2-reductie.

Over de enorme risico’s van zijn eigen plannen, heeft deze jeugdige econoom niet nagedacht:

  1. Kapitaalvlucht en braindrain

Als Nederland (of de EU) vermogen substantieel zwaarder gaat belasten, verplaatsen vermogende families en succesvolle ondernemers hun kapitaal naar landen met een gunstiger belastingklimaat (zoals Zwitserland, Singapore of specifieke staten in de VS).

De overheid loopt hierdoor niet alleen de verwachte erfenisbelasting mis, maar ook de lopende inkomstenbelasting, vennootschapsbelasting en bestedingen van deze rijke families in de lokale economie.

  1. Afname van investeringen en innovatie

Veel van het vermogen van rijkere families is geïnvesteerd. Het zit in aandelen, obligaties, durfkapitaal voor startups en in familiebedrijven. Rijkere families treden vaak op als ‘engelinvesteerders’ die risicovolle innovaties financieren die banken niet aandurven.

Als de overheid dit kapitaal aanzienlijk belast, krimpt de private investeringspool. Bedrijven kunnen minder makkelijk groeien, er is minder geld voor innovatie en dat remt uiteindelijk de economische groei en de creatie van nieuwe banen.

  1. De vernietiging van familiebedrijven

Een specifiek pijnpunt bij zware erfbelasting is het mkb en grote familiebedrijven. Als  kinderen plotseling 30 of 40 procent belasting moeten betalen over de waarde van het bedrijf, hebben zij dat geld vaak niet liggen. Het vermogen zit immers gebonden in machines, bedrijfspand en voorraad.

Om de belastingen van Van Loenen te kunnen betalen, worden families gedwongen (delen van) het bedrijf te verkopen aan buitenlandse investeerders of private equity-partijen, of het bedrijf op te knippen. Dit kan leiden tot banenverlies en meer macht voor buitenlandse aandeelhouders.

  1. Demotivatie om te sparen en iets van waarde op te bouwen

Een fundamentele drijfveer is de wens om de eigen kinderen een betere startpositie te geven. Dit motiveert mensen om hard te werken, risico’s te nemen met ondernemingen en sober te leven om te kunnen sparen. Als mensen weten dat de overheid het grootste deel van hun nalatenschap zal opeisen, verdwijnt de prikkel om vermogen op te bouwen voor de lange termijn.

Jona van Loenen is het product van deze tijd en sluit geweldig aan bij de heersende politieke agenda’s, maar toont hetzelfde mankement als de huidige politiek; goed nadenken over consequenties is er niet meer bij!

Verder Lezen

Economie

Frankrijk is rijp voor vertrek uit de euro

Avatar foto

Gepubliceerd

op

Frankrijk is rijp voor vertrek uit de euro
Foto: ANP
Luister naar dit artikel 7 min luisteren
0:00 6:43

De extreme maatschappelijke onrust en onvrede, gekoppeld aan de financiële chaos waarin de Franse staat verkeert, maken een vertrek uit de euro wel erg aantrekkelijk. In hoeverre is die euro oorzaak van de huidige Franse problemen en wat zou een vertrek uit de gezamenlijke munt het land opleveren? Wat betekent een Frans vertrek uit de euro voor de Nederlandse economie?

Grote schulden en grote maatschappelijke onrust

Als je naar de situatie in Frankrijk kijkt weet je dat het mooie verhaal, van een succesvol verenigd Europa onder Brussels leiderschap en een gezamenlijke munt, geen gewenst resultaat heeft opgeleverd voor de Franse bevolking.

De Franse problemen zijn uiteraard niet uitsluitend het gevolg van de EU of de euro. Ze hebben ook te maken met langdurige begrotingstekorten, politieke verdeeldheid, relatief zwakke economische groei en de moeilijkheid om uitgaven te beperken of belastingen te verhogen.

De Europese Commissie rapporteerde in 2026 dat de Franse overheidsuitgaven in 2025 ongeveer 57,2 procent van het bbp bedroegen, 7,7 procentpunt boven het EU-gemiddelde. Een hoofdreden hiervoor is het feit dat Frankrijk zo’n beetje op nummer 1 staat in de EU als het om sociale voorzieningen gaat. En die worden steeds minder goed betaalbaar.

Een vertrek uit de euro kan veel van de huidige problemen oplossen.

ECB dreigt inflatiebestrijding te gaan staken en daarmee haar bestaansrecht te verliezen

De situatie in Frankrijk is zo ernstig dat de Europese Centrale Bank (ECB) overweegt om haar (zelfbenoemde) kernactiviteit – inflatiebestrijding – op te gaan schorten.

De inflatie in de EU ligt momenteel rond de 3,8 procent – vooral door de economische sloophamer als gevolg van de oorlogen in het Midden-Oosten – terwijl de huidige ECB-rente op 2,5 procent ligt. Er is genoeg druk om die rente fors te verhogen, maar dat lijkt voorlopig niet te gebeuren.

Een renteverhoging door de ECB betekent dat de rente op staatsleningen verder omhoog zal gaan en die is nu al veel te hoog voor Frankrijk met de huidige 5 procent als gevolg van verlies aan vertrouwen door beleggers. De huidige Franse rente is de hoogste in 24 jaar.

Woedende reacties over ECB-beleid en vrees voor een nieuwe eurocrisis

Macro-economen, zoals te horen via BNR Nieuwsradio, vrezen dat de ECB terughoudend wordt met het beschermen van burgers voor inflatie uit angst dat een nog hoger renteniveau de Franse economie te gronde richt.

Het huidige ECB-beleid wordt bijvoorbeeld “onacceptabel” genoemd door macro-econoom Edin Mujagić:

“Als land kunnen we niet accepteren dat de Europese Centrale Bank Frankrijk redt.”

En verder:

“Als het met Frankrijk misgaat, gaat het ook mis met de euro. Ieder Frans probleem is per definitie een probleem van de eurozone.”

“Ik vind dat onacceptabel. Dat betekent namelijk dat de rente structureel te laag wordt gehouden, waardoor de inflatie langer te hoog blijft. Daar betalen wij de prijs voor, want ons geld wordt minder waard.”

Ons geld – de euro – wordt steeds minder waard omdat de ECB feitelijk het belang van de Europese burger aan de kant gooit om Frankrijk binnen boord te houden.

Waarom het voor de Franse bevolking goed is om de eurozone te verlaten

Reuters meldt op 21 oktober 2026 dat de Franse begrotingsproblemen en politieke onzekerheid de financiering van de staat verder onder druk zetten. Het wordt steeds moeilijker – en duurder – om geld uit de kapitaalmarkt te halen voor de Franse regering met de euro als munt.

Voor een land met problemen als Frankrijk en Italië zijn dit zijn belangrijkste redenen om de euro te verlaten:

  • De mogelijkheid krijgen om de waarde van een eigen munt te devalueren en daarmee de export sterk te bevorderen.
  • Een goedkopere eigen munt kan het toerisme en de verkoop van woningen aan buitenlanders sterk stimuleren.
  • De mogelijkheid krijgen om de rente zelf te sturen opdat inflatie meer onder controle wordt gebracht.
  • Door zelf de waarde en rente van een eigen munt te sturen, kan de Franse verzorgingsstaat makkelijker in stand worden gehouden.

Wat als Frankrijk uit de euro stapt? De gevolgen voor Nederlandse burgers

De huidige situatie in Frankrijk – en Italië niet te vergeten – bewijst zonneklaar dat de euro geen houdbare munt is voor economieën binnen de EU, omdat deze te ver uit elkaar lopen. Een vaak bepleite oplossing is de eurozone in meerdere delen te splitsen die economisch meer met elkaar gemeen hebben – in plaats van de huidige situatie, waarin landen zitten met zeer uiteenlopende productiviteit en sociale systemen.

Maar wat gebeurt er in Nederland als Frankrijk nu uit de euro stapt? Het belangrijkste probleem is waarschijnlijk niet de nieuwe munt zelf, die lost immers vele problemen op, maar de overgang ernaartoe vanuit de euro. Duitsland en Nederland zouden aanvankelijk mogelijk als relatief veilige bestemmingen voor kapitaal worden gezien.

Als beleggers massaal geld naar Nederland en Duitsland verplaatsen, na een Franse terugkeer naar de frank, kan de euro ten opzichte van de nieuwe Franse frank sterker worden. Nederlandse producten worden dan relatief duurder voor Franse afnemers, maar voor Nederlandse consumenten woorden Franse producten en vakanties stukken goedkoper.

Wat als Frankrijk uit de euro stapt? De gevolgen voor Nederlandse bedrijven

De Nederlandse economie is sterk verweven met de Franse markt. Dat blijkt uit de meest recente cijfers van het CBS over 2025:

  • goederenexport naar Frankrijk 49,8 miljard euro – 7,6 procent van de totale Nederlandse goederenexport
  • dienstenexport naar Frankrijk 19,1 miljard euro
  • 145.000 banen in voltijdequivalenten zijn verbonden aan export naar Frankrijk

Een deel van bovenstaand volume in handel met Frankrijk zal – tijdelijk – verminderen met een terugkeer naar de Franse frank. Hoeveel is moeilijk te voorspellen omdat dit sterk afhankelijk zal zijn van de wijze waarop Frankrijk de euro verlaat.

Een chaotisch, afgedwongen, vertrek zal veel meer schade opleveren dan een rustig en – in overleg met de ECB en Europese Commissie – gepland vertrek. De vraag is uiteraard of de ECB en EU tot zo’n rustig gesprek bereid zijn.

Verder spelen voor Nederlandse bedrijven de volgende risico’s bij een terugkeer naar de Franse frank:

  • Nederlandse bedrijven die in Frankrijk produceren, inkopen of verkopen, moeten rekening houden met wisselkoersschommelingen, nieuwe contractvoorwaarden en mogelijk betalingsproblemen bij Franse klanten.
  • Nederlandse financiële instellingen beleggen in Franse staatsobligaties. De Nederlandsche Bank meldde in 2025 dat Nederlandse instellingen in de eerste helft van dat jaar al verliezen leden op Franse staatsobligaties van 2,4 miljard euro. Deze verliezen kunnen toenemen.

Kortom: een terugkeer naar de Franse frank biedt vooral voordelen en maatschappelijke rust voor burgers in Frankrijk en Nederland. De nadelen zijn het grootst voor het bedrijfsleven.

Door de huidige opstelling en keuzes van de ECB is duidelijk aan wiens kant deze instelling staat. De strijd tussen instanties als de ECB en de bevolking zal toenemen.

Verder Lezen

Economie

AI bij klantendiensten: ‘pure telefonische marteling’

Gepubliceerd

op

AI bij klantendiensten: ‘pure telefonische marteling’
Foto: ANP
Luister naar dit artikel 5 min luisteren
0:00 4:56

In een video van influencer Elias Verwilt op Instagram gaat hij uit zijn dak, omdat het niet lukt een mens te spreken bij een klantcontactcentrum, terwijl de kunstmatige intelligentie aan de andere kant van de lijn niet superslim, maar oliedom is.

De kunstmatige intelligentie (AI) blijft reageren: ‘Sorry, ik heb uw vraag niet begrepen’. Verwilt raakt daarop zo gefrustreerd dat hij tegen de telefoon begint te schreeuwen.

Volgens de Autoriteit Consument en Markt (ACM) en de Autoriteit Persoonsgegevens (AP) zijn het herkenbare beelden en zij verklaren veel meldingen te krijgen van mensen die niet goed geholpen worden en verstrikt raken in het AI-systeem. Er wordt ook geen alternatief geboden voor contact opnemen met het bedrijf.

,,Steeds vaker nemen deze systemen het eerste contact met klanten en burgers over. Soms is dat ook het enige contactmoment. Menselijk contact raakt uit beeld,’’ aldus de ACM in een reactie op vragen van Indepen.

Pure telefonische marteling

Het filmpje van Verwilt werd ondertussen op Instagram in anderhalve week tijd een half miljoen keer bekeken. In korte tijd leverde het duizenden likes op en honderden reacties van mensen die de situatie super-herkenbaar vinden. ,,Pure telefonische marteling. Alleen al door AI bel ik bijna nooit meer naar klantendiensten,’’ reageert ene Julie Smiley op het Instagram-account.

In de comments stelt iemand aan de kaak dat zelfs huisartsen steeds vaker kunstmatige intelligentie inzetten bij telefonisch contact. Terwijl ene C. Wulteputte nog verder gaat en AI-klantenservice zelfs vergelijkt met puur getreiter: ,,Wanneer eindigt klantenservice en start pestgedrag?’’

Contact krijgen met een mens van vlees en bloed is in het dagelijks leven in ieder geval een serieus probleem. Telefoonnummers van bedrijven en overheidsdiensten zijn bovendien steeds vaker onvindbaar. Kritische mensen vragen zich inmiddels af: ‘ben ik nog klant? Of ben ik slechts een tool om superwinsten te creëren voor big corporate?’

Volgens emeritus hoogleraar prof. dr. Bob de Wit van Nyenrode Business Universiteit is het momenteel behoorlijk ‘wildwest’ in de wereld rond AI, omdat het gloednieuw is en er immers nog nauwelijks regels zijn. Een klassiek patroon als je naar de geschiedenis kent, weet hij. ,,Eerst maken we dingen, dan gaat het mis en dan komen er regels.’’

Het nieuwe normaal

Bestaande procedures en mensen worden momenteel in bedrijven en bij de overheid vervangen door AI. ,,Wat er achter zit, is dat veel organisaties mensen zien als kostenpost. AI is dan een kwestie van efficiëncy,’’ weet De Wit, die enthousiast is over kunstmatige intelligentie, maar ook de grote gevaren ziet én verwacht dat er bij klantcontactcentra een keerpunt komt. ,,Ik weet zeker dat bedrijven daarop terugkomen. Omdat klanten zo geïrriteerd raken door de technologie dat ze weglopen.’’

Volgens hem komt er op termijn een nieuwe balans. ,,Tussen technologie en de mens. In dit geval van de AI, maar dat geldt ook voor robots.’’

Maar voorlopig is er nog een tsunami aan AI in klantcontactcentra. Oók bij de banken, waarvan notabene alle kantoren inmiddels óók al spoorloos verdwenen zijn… Waar zijn eigenlijk de banken en hun mensen gebleven???

,,Wen er maar aan,’’ zei recent nog een bron bij een van de banken tegen Indepen: ,,Het is niet altijd leuk, maar het is het nieuwe normaal.’’

AI ter verbetering dienstverlening?

ABNAMRO heeft daarna zelf niet op persvragen over AI in haar klantcontactcentrum gereageerd. ING reageerde wel en stelt dat zij kunstmatige intelligentie juist inzet om meer service te geven.

,,Om de dienstverlening sneller, beter en persoonlijker te maken, onder meer in klantenservice, bij hypotheken, kredietverlening en klantonderzoek,’’ aldus ING die bijvoorbeeld in haar chatomgeving de virtuele assistent Ida gebruikt.

De bank zegt daarbij niet te vrezen voor een enge wereld, waarin de digitale assistent grip heeft op óns geld én almachtig bepaalt of je een mens aan de lijn krijgt – een thriller.

,,Nee, dat beeld herkennen wij niet. Bankieren draait om vertrouwen, veiligheid en eigen regie van de klant. AI wordt door ING ingezet om klanten te helpen bij bankieren en processen te verbeteren. Als een klant er niet uitkomt, wordt altijd een medewerker ingeschakeld.’’

Consumenten kieperen kunstmatige intelligentie overboord

Echter, de Autoriteit Consument en Markt (ACM) en de Autoriteit Persoonsgegevens (AP) waarschuwen wel degelijk voor een glijdende schaal.

Begin 2026 riepen deze organisaties bedrijven, overheidsorganisaties, ontwikkelaars, onderzoekers, consumenten en burgers op mee te denken over het verantwoord gebruik van chatbots bij klantenservice en in het contact met burgers. De ACM en AP zijn nu bezig met het opstellen van een leidraad met praktische vuistregels voor bedrijven en overheidsorganisaties.

Die leidraad wordt dit najaar verwacht, maar consumenten kunnen eigenlijk niet wachten met het overboord gooien van kunstmatige intelligentie in hun app of aan de telefoon.

Verder Lezen

Recent

Vermogen is eerlijk, tussentijds de spelregels veranderen is oneerlijk Vermogen is eerlijk, tussentijds de spelregels veranderen is oneerlijk
Column2 dagen geleden

Vermogen is eerlijk, tussentijds de spelregels veranderen is oneerlijk

Luister naar dit artikel 3 min luisteren 15 15 0:00 2:36 1× Wie maar blijft denken dat huizen in waarde...

Energietransitie: is erover nagedacht of is het beleid? Energietransitie: is erover nagedacht of is het beleid?
Klimaat3 dagen geleden

Energietransitie: is erover nagedacht of is het beleid?

Luister naar dit artikel 2 min luisteren 15 15 0:00 2:05 1× Zodra het technisch wordt, haakt de gemiddelde politicus...

Hoe onafhankelijk is tv-dokter en griepprikpromotor Ted van Essen? Hoe onafhankelijk is tv-dokter en griepprikpromotor Ted van Essen?
Gezondheid4 dagen geleden

Hoe onafhankelijk is tv-dokter en griepprikpromotor Ted van Essen?

Luister naar dit artikel 7 min luisteren 15 15 0:00 6:47 1× Het griepprikseizoen is weer begonnen, maar de animo...

Jesse Klaver blijft dreigen met aanslagen Jesse Klaver blijft dreigen met aanslagen
Politiek5 dagen geleden

Jesse Klaver blijft dreigen met aanslagen

Luister naar dit artikel 2 min luisteren 15 15 0:00 1:36 1× Ondanks veel repliek, zelfs op de staatstelevisie, blijft...

Coalitie-Jetten verliest massaal steun en zakt naar 44 zetels Coalitie-Jetten verliest massaal steun en zakt naar 44 zetels
Politiek6 dagen geleden

Coalitie-Jetten verliest massaal steun en zakt naar 44 zetels

Luister naar dit artikel 7 min luisteren 15 15 0:00 6:51 1× Eén jaar na de verkiezingen is D66 bijna...

Pilot met late abortussen zet debat over medische ethiek op scherp Pilot met late abortussen zet debat over medische ethiek op scherp
Gezondheid1 week geleden

Pilot met late abortussen zet debat over medische ethiek op scherp

Luister naar dit artikel 7 min luisteren 15 15 0:00 6:34 1× In de samenleving leven grote zorgen over een...

Klimaatgeld verbranden op kosten van de burger Klimaatgeld verbranden op kosten van de burger
Column1 week geleden

Klimaatgeld verbranden op kosten van de burger

Luister naar dit artikel 2 min luisteren 15 15 0:00 1:51 1× Briljante geesten hebben in het verleden ‘ontdekt’ dat...

Media-econoom Jona van Loenen, het nieuwe gezicht van de grijpgrage staat Media-econoom Jona van Loenen, het nieuwe gezicht van de grijpgrage staat
Economie2 weken geleden

Media-econoom Jona van Loenen, het nieuwe gezicht van de grijpgrage staat

Een belasting van 50 procent op de winst bij verkoop van een woning, extreem hogere erfbelasting. Jona van Loenen wil...

Klimaatclaim 50.000 hittedoden niet gebaseerd op feiten Klimaatclaim 50.000 hittedoden niet gebaseerd op feiten
Klimaat2 weken geleden

Klimaatclaim 50.000 hittedoden niet gebaseerd op feiten

Luister naar dit artikel 9 min luisteren 15 15 0:00 9:15 1× Wéér ging het in de media over hittedoden....

Frankrijk is rijp voor vertrek uit de euro Frankrijk is rijp voor vertrek uit de euro
Economie2 weken geleden

Frankrijk is rijp voor vertrek uit de euro

De extreme maatschappelijke onrust en onvrede, gekoppeld aan de financiële chaos waarin de Franse staat verkeert, maken een vertrek uit...

Nederlandse energiezekerheid nét boven die van Papoea-Nieuw-Guinea Nederlandse energiezekerheid nét boven die van Papoea-Nieuw-Guinea
Klimaat2 weken geleden

Nederlandse energiezekerheid nét boven die van Papoea-Nieuw-Guinea

Jaarlijks meet het Adam Smith Institute de zogenaamde Global Energy Security Index voor 187 landen. Nederland prijkt op deze lijst...

Bij business-as-usual is het IPCC spoedig failliet Bij business-as-usual is het IPCC spoedig failliet
Klimaat2 weken geleden

Bij business-as-usual is het IPCC spoedig failliet

Luister naar dit artikel 5 min luisteren 15 15 0:00 5:26 1× Het rommelt bij het VN-klimaatpanel IPCC. Er is...

Tjibbe Joustra: hoe de banencarrousel van de overheid werkt Tjibbe Joustra: hoe de banencarrousel van de overheid werkt
Politiek2 weken geleden

Tjibbe Joustra: hoe de banencarrousel van de overheid werkt

Luister naar dit artikel 7 min luisteren 15 15 0:00 7:01 1× Als je op zoek bent naar een mooi...

De wereld draait maar om twee zaken: geld en macht De wereld draait maar om twee zaken: geld en macht
Column3 weken geleden

De wereld draait maar om twee zaken: geld en macht

Luister naar dit artikel 5 min luisteren 15 15 0:00 5:08 1× De wereld wordt gedomineerd door ngo’s en industrieën...

Wederom subsidie voor wind op zee, rekening bij huishoudens en bedrijven Wederom subsidie voor wind op zee, rekening bij huishoudens en bedrijven
Klimaat3 weken geleden

Wederom subsidie voor wind op zee, rekening bij huishoudens en bedrijven

Luister naar dit artikel 7 min luisteren 15 15 0:00 6:45 1× Eind november opent het kabinet een nieuwe inschrijfronde...

Kent u die mop van die sancties tegen de Russen? Kent u die mop van die sancties tegen de Russen?
Column3 weken geleden

Kent u die mop van die sancties tegen de Russen?

Luister naar dit artikel 2 min luisteren 15 15 0:00 1:41 1× Al vier jaar roepen de grote leiders in...

Migratie verantwoordelijk voor 60 procent van de woningvraag Migratie verantwoordelijk voor 60 procent van de woningvraag
Politiek3 weken geleden

Migratie verantwoordelijk voor 60 procent van de woningvraag

Luister naar dit artikel 6 min luisteren 15 15 0:00 5:45 1× Deze kop staat boven een artikel van Binnenlands...

D-Day voor de EU en de NAVO D-Day voor de EU en de NAVO
Column3 weken geleden

D-Day voor de EU en de NAVO

Luister naar dit artikel 3 min luisteren 15 15 0:00 2:42 1× De ‘dieseldeal’ van Trump was een speldenprikje om...

De onmeetbaar negatieve gevolgen van EU-anti-witwasregels De onmeetbaar negatieve gevolgen van EU-anti-witwasregels
Politiek3 weken geleden

De onmeetbaar negatieve gevolgen van EU-anti-witwasregels

Luister naar dit artikel 7 min luisteren 15 15 0:00 6:52 1× De EU is bijna dertig jaar actief met...

AI trekt zijn eigen plan: dat is niet de bedoeling én gevaarlijk AI trekt zijn eigen plan: dat is niet de bedoeling én gevaarlijk
Technologie3 weken geleden

AI trekt zijn eigen plan: dat is niet de bedoeling én gevaarlijk

Ongecontroleerde inbraken door AI-agents binnen overheidssystemen, zelf georganiseerde cyber attacks. De wereld raakt bijzonder onveilig door AI. Waren het de...

Cariben overspoeld met vliegende Nederlandse ambtenaren Cariben overspoeld met vliegende Nederlandse ambtenaren
Column4 weken geleden

Cariben overspoeld met vliegende Nederlandse ambtenaren

Luister naar dit artikel 1 min luisteren 15 15 0:00 0:57 1× Je zult maar (rijks)ambtenaar zijn en de mond...

Politieke chaos rond box 3 loopt verder uit de hand Politieke chaos rond box 3 loopt verder uit de hand
Politiek4 weken geleden

Politieke chaos rond box 3 loopt verder uit de hand

Luister naar dit artikel 6 min luisteren 15 15 0:00 6:22 1× De waanzinnige eerste variant van de nieuwe box...

Boeren voelen hete adem Vollenbroek en zien dreigbrieven Boeren voelen hete adem Vollenbroek en zien dreigbrieven
Politiek4 weken geleden

Boeren voelen hete adem Vollenbroek en zien dreigbrieven

Luister naar dit artikel 7 min luisteren 15 15 0:00 6:44 1× Tienduizenden woonadressen van Nederlandse boeren liggen op straat...

Energieprijzen gaan door het dak door Europees klimaatbeleid Energieprijzen gaan door het dak door Europees klimaatbeleid
Column4 weken geleden

Energieprijzen gaan door het dak door Europees klimaatbeleid

Luister naar dit artikel 2 min luisteren 15 15 0:00 2:23 1× Noorwegen heeft aangekondigd niet langer stroom te willen...

Stikstofslot: vanaf nu kunt u rechters overtuigen met konijnen Stikstofslot: vanaf nu kunt u rechters overtuigen met konijnen
Column4 weken geleden

Stikstofslot: vanaf nu kunt u rechters overtuigen met konijnen

Luister naar dit artikel 2 min luisteren 15 15 0:00 1:52 1× Het stikstofslot ligt als een zware deken over...

Klimaatcrisis is eenvoudig op te lossen Klimaatcrisis is eenvoudig op te lossen
Column1 maand geleden

Klimaatcrisis is eenvoudig op te lossen

Luister naar dit artikel 3 min luisteren 15 15 0:00 3:12 1× De klimaatcrisis is betrekkelijk eenvoudig op te lossen....

Grootste deel plannen Rijksbegroting 2027 komt uit Brussel Grootste deel plannen Rijksbegroting 2027 komt uit Brussel
Politiek1 maand geleden

Grootste deel plannen Rijksbegroting 2027 komt uit Brussel

Luister naar dit artikel 7 min luisteren 15 15 0:00 7:26 1× Na begin dit jaar geconstateerd te hebben dat...

De VS kan rechtstreeks in Nederlandse digitale dossiers kijken De VS kan rechtstreeks in Nederlandse digitale dossiers kijken
Politiek1 maand geleden

De VS kan rechtstreeks in Nederlandse digitale dossiers kijken

Luister naar dit artikel 7 min luisteren 15 15 0:00 7:07 1× Op 29 september 2026 publiceerde Binnenlands Bestuur de...

De val van Jelle Postma De val van Jelle Postma
Media1 maand geleden

De val van Jelle Postma

Luister naar dit artikel 10 min luisteren 15 15 0:00 9:41 1× Tot 2 weken geleden waren de Nederlandse massamedia...

Regering vaker staatsrechtelijk over de schreef Regering vaker staatsrechtelijk over de schreef
Politiek1 maand geleden

Regering vaker staatsrechtelijk over de schreef

Luister naar dit artikel 8 min luisteren 15 15 0:00 7:43 1× Op 28 september publiceerde Indepen een artikel van...

Marcouch na bloederige steekpartijen Arnhem: ‘Zet illegale Syriërs land uit’ Marcouch na bloederige steekpartijen Arnhem: ‘Zet illegale Syriërs land uit’
Crime1 maand geleden

Marcouch na bloederige steekpartijen Arnhem: ‘Zet illegale Syriërs land uit’

Luister naar dit artikel 5 min luisteren 15 15 0:00 5:10 1× Het was een gezellige nazomeravond toen dinsdag 29...

Jeugdtrauma’s en latere gezondheidsklachten Jeugdtrauma’s en latere gezondheidsklachten
Gezondheid1 maand geleden

Jeugdtrauma’s en latere gezondheidsklachten

Introductie nieuwe Indepen-reeks geestelijke gezondheid. De geestelijke gezondheid van Nederlanders gaat met het jaar verder achteruit, aldus cijfers van het...

Opsporing met geblurde foto’s nepagenten levert snel aanhoudingen op Opsporing met geblurde foto’s nepagenten levert snel aanhoudingen op
Crime1 maand geleden

Opsporing met geblurde foto’s nepagenten levert snel aanhoudingen op

Luister naar dit artikel 5 min luisteren 15 15 0:00 4:45 1× Nederland heeft volgens Politie Eenheid Limburg momenteel te...

Informatie aan het parlement onjuist, onvolledig of geheel afwezig Informatie aan het parlement onjuist, onvolledig of geheel afwezig
Politiek1 maand geleden

Informatie aan het parlement onjuist, onvolledig of geheel afwezig

We zagen het in de laatste volle week van september opnieuw; een minister die bewust informatie achterhoudt, of onjuist weergeeft...

Opnieuw groepsverkrachting: verdachten hebben weer Syrische achtergrond Opnieuw groepsverkrachting: verdachten hebben weer Syrische achtergrond
Crime1 maand geleden

Opnieuw groepsverkrachting: verdachten hebben weer Syrische achtergrond

Luister naar dit artikel 4 min luisteren 15 15 0:00 4:02 1× Opnieuw een groepsverkrachting. Daarbij is een 18-jarig meisje...

Rekenkamer maakt gehakt van begroting kabinet-Jetten Rekenkamer maakt gehakt van begroting kabinet-Jetten
Politiek1 maand geleden

Rekenkamer maakt gehakt van begroting kabinet-Jetten

Luister naar dit artikel 7 min luisteren 15 15 0:00 6:40 1× De op Prinsjesdag gepresenteerde financiële plannen van kabinet-Jetten...

Kabinet zet deur naar verplichte militaire dienst verder open Kabinet zet deur naar verplichte militaire dienst verder open
Politiek2 maanden geleden

Kabinet zet deur naar verplichte militaire dienst verder open

Luister naar dit artikel 6 min luisteren 15 15 0:00 5:40 1× Vrijwilligheid blijft officieel het uitgangspunt, maar Defensie werkt...

Trumps geheime plan om sneller meer kernwapens in te zetten Trumps geheime plan om sneller meer kernwapens in te zetten
Politiek2 maanden geleden

Trumps geheime plan om sneller meer kernwapens in te zetten

Luister naar dit artikel 6 min luisteren 15 15 0:00 5:58 1× Volgens het Amerikaanse Bulletin van Atoomwetenschappers wordt er...

State of the Union-speech Von der Leyen lokt vele frustraties uit State of the Union-speech Von der Leyen lokt vele frustraties uit
Politiek2 maanden geleden

State of the Union-speech Von der Leyen lokt vele frustraties uit

Luister naar dit artikel 6 min luisteren 15 15 0:00 6:27 1× De jaarlijkse State of the Union-speech van EU-commissievoorzitter...

AI bij klantendiensten: ‘pure telefonische marteling’ AI bij klantendiensten: ‘pure telefonische marteling’
Economie2 maanden geleden

AI bij klantendiensten: ‘pure telefonische marteling’

In een video van influencer Elias Verwilt op Instagram gaat hij uit zijn dak, omdat het niet lukt een mens...

Trending

Schrijf je in voor onze nieuwsbrief

© Stiching Indepen - alle rechten voorbehouden. - indepen.eu | KVK: 88160408 | Algemene voorwaarden

Colofon FAQ Contact

Volg ons via