Klimaat

Stikstofkaart Nederland: uit de fantasie van het ministerie ontsproten

Avatar foto

op

Stikstofkaart Nederland: uit de fantasie van het ministerie ontsproten
Deel dit nieuws
Foto: ANP

De inmiddels beruchte ‘stikstofkaart’ blijkt een compleet van de realiteit losgeraakt verzinsel van het ministerie zélf te zijn, waar zowel provincies als het RIVM helemaal niet achterstaan. Na een rondgang bij enkele experts en provincies mogen wij dat nu wel stellen. Diverse provincies hebben al laten weten de stikstofkaart in de prullenbak te gooien: in ieder geval Gelderland, Drenthe, Friesland, Flevoland en Zeeland hebben al laten weten deze richtinggevende kaart van de minister niet serieus te nemen en naar de prullenbak te hebben verwezen. Volgens minister Van der Wal is het ‘slechts’ een richtinggevende kaart, zij blijft vasthouden aan de doelen.

Onverwachte Gevolgen van ‘Bufferzones’ en ‘Transitiegebieden’ op Natura 2000-gebieden

Het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit (LNV) heeft in al haar ‘wijsheid’ en zonder enig overleg met de provincies (dat wordt ook door de provincies bevestigd) zogenaamde ‘bufferzones’ aangelegd rondom de Natura 2000-gebieden, en daarbij duizenden hectares ‘transitiegebied’ ingetekend. Provincies zijn compleet verrast door deze kaart. Het directe gevolg van deze ‘bufferzones’ is dat de te beschermen gebieden plots bijna twee keer zo groot worden, en bedrijven die grenzen aan deze ‘bufferzones’ plots ook in de ’gevarenzone’ zitten, terwijl ze dat voorheen niet waren. Sterker nog, zogenaamde natuurboeren zijn door de aanleg van natuurgebied rondom hun eigen landerijen zelf het slachtoffer geworden, omdat hun zelf aangelegde natuurgebied op de kaart beschermd natuurgebied is geworden en hun eigen landerijen plotseling grenzen aan een te beschermen natuurgebied. Het technische verhaal kunt u hier lezen.  


RIVM distantieert zich van ‘Wetenschappelijke’ Stikstofkaart

Het RIVM maakte de kaart voor de minister, maar distantieert zich er ook van. Het RIVM zegt opdracht te hebben gekregen van het ministerie om deze kaart zo in te kleuren, en heeft in een bijbehorend rapport in talloze ‘disclaimers’ getracht de ernst en betekenis van de stikstofkaart Nederland te ontzenuwen; helaas tevergeefs want minister Van der Wal doet het voorkomen alsof het plan wetenschappelijk is onderbouwd en in beton is gegoten. Dit heeft helemaal niets meer te maken met wetenschap, dit zijn politieke keuzes. Bijzonder dat het RIVM zich hiervoor leent. Met deze stikstofkaart zou de helft van de landbouwgrond meer dan 47% moeten ‘reduceren’, waardoor zo’n 15.000 bedrijven in de knel komen te zitten. Dat zijn niet alleen boeren (veehouders en akkerbouwers), maar ook liefhebbers met een paar paarden in een wei. Als het aan Van der Wal ligt mogen die naar de slachterij.

Dat de kloof tussen het in Den Haag gezetelde ministerie (LNV) aan de ene kant en het RIVM en de provincies aan de andere kant zó groot is verrast ons ook, het zijn tenslotte allemaal overheidsinstellingen. Remkes, de architect van het stikstofplan, zal deze kloof nooit kunnen dichten. Het is de hoogste tijd dat de ivoren torens in Den Haag wat frisse lucht krijgen zodat er met meer realiteitszin naar de plannen kan worden gekeken.

Stikstofkaart Nederland: veelgestelde vragen

1. Wat is de ‘stikstofkaart’ waarover gesproken wordt?

De ‘stikstofkaart’ is een kaart die door het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit (LNV) is gemaakt en dient als richtlijn voor het beleid met betrekking tot stikstofreductie in Nederland. De kaart identificeert ‘bufferzones’ en ’transitiegebieden’ rondom Natura 2000-gebieden, en heeft gevolgen voor bedrijven en natuurgebieden die aan deze zones grenzen.

2. Wat is het standpunt van de provincies met betrekking tot de stikstofkaart?

Verschillende provincies, waaronder Gelderland, Drenthe, Friesland, Flevoland en Zeeland, hebben aangegeven de stikstofkaart niet serieus te nemen en hebben deze kaart verworpen. Ze waren verrast door de aanleg van ‘bufferzones’ en ’transitiegebieden’ zonder overleg en zijn bezorgd over de impact op bedrijven en natuurgebieden in hun regio.

3. Waarom zijn de provincies verrast door de stikstofkaart?

De provincies waren verrast omdat het ministerie van LNV de stikstofkaart heeft gemaakt zonder enig overleg met de provincies. De kaart heeft gevolgen voor de omvang van te beschermen gebieden en bedrijven die grenzen aan deze zones, waardoor de situatie voor hen plotseling verandert.

4. Wat zijn de gevolgen van de ‘bufferzones’ op bedrijven en natuurgebieden?

De ‘bufferzones’ vergroten de te beschermen gebieden aanzienlijk en brengen bedrijven die aan deze zones grenzen in de ‘gevarenzone’. Dit heeft impact op diverse bedrijven, waaronder natuurboeren die nu hun eigen aangelegde natuurgebied als beschermd natuurgebied op de kaart zien staan, met mogelijke negatieve consequenties voor hun eigen landerijen.

5. Wat is de rol van het RIVM bij de stikstofkaart?

Het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) heeft de stikstofkaart in opdracht van het ministerie van LNV gemaakt. Hoewel het RIVM betrokken was bij de creatie van de kaart, distantieert het zich ervan en benadrukt het dat de kaart niet als wetenschappelijk vaststaand moet worden beschouwd. Het RIVM wijst op de politieke keuzes die zijn gemaakt in de totstandkoming van de kaart.

6. Welke impact heeft de stikstofkaart op de landbouwsector?

Volgens de stikstofkaart zouden ongeveer 15.000 bedrijven, waaronder boeren (veehouders en akkerbouwers), evenals liefhebbers met een paar paarden in een wei, meer dan 47% van hun landbouwgrond moeten verminderen. Dit heeft aanzienlijke gevolgen voor de landbouwsector en de betrokken bedrijven.

7. Hoe wordt de kloof tussen het ministerie (LNV) en het RIVM en de provincies beschreven?

Er wordt gesproken over een aanzienlijke kloof tussen het ministerie van LNV, het RIVM en de provincies met betrekking tot de stikstofkaart. Ondanks dat het allemaal overheidsinstellingen zijn, is er een opmerkelijk verschil in visie en aanpak met betrekking tot de stikstofproblematiek. Het gebrek aan overeenstemming tussen deze instellingen wordt als zorgwekkend beschouwd.

Verder Lezen

11 Comments

  1. Henkie

    7 juli 2022 in 12:26

    Waarom maar door blijven gaan over stikstof?
    Daar gaat het allang niet meer over.
    Waar het wel over gaat is dat met 1 miljoen huizen wil bouwen op de vrijgekomen weilanden om luie parasiterende asiel eiser in te huisvesten.
    De hele zogenaamde stikstof crisis is niets anders dan een handvat om heel dit kleine landje vol te plempen met uitkeringstrekkers van o0ver de hele wereld.

    • Hans

      9 juli 2022 in 08:33

      Hoop dat bij meer mensen het gaan snappen en de luiken open gaan.

    • Adrie de Vee

      9 juli 2022 in 10:17

      Ik denk dat Henkie niet gek is, in tegendeel dat hij helemaal gelijk heeft !!

    • Joe Black

      29 juli 2022 in 15:36

      Daar heb je in de verste verte niet het oppervlak voor nodig dat nu in bezit is van veeboeren. En er zijn een hoop luie parasiterende asielzoekers, maar die krijgen geen asiel en leven ondertussen in omstandigheden waar jij het nog geen 3 dagen zou uithouden. Mensen die wel asiel krijgen, ken jij blijkbaar niet en zij jou niet en dat is maar goed ook want dan zou NL een slecht visitekaartje afgeven… Als jij ze wel zou kennen, zou je weten dat die mensen een paar jaar hier zijn en vooral bezig zijn met hoe en wanneer ze weer terug kunnen. En in de tussentijd krijgen ze van ons woonruimte. Dat ze voorrang hebben op andere woningzoekenden, komt omdat de Nederlandse woningzoekenden gewoon een betere woning willen, met een ligbad en voortuintje waar ze met de buren op een plastic stoel kunnen klagen dat de woningbouwvereniging hun dakgoot niet komt schilderen. Die mensen liggen niet met hun gezin in een slaapzaal van een AZC… jankerds. Doe wat met je kansen, dan hoef je niet naar de overheid te kijken om een woning gegund te krijgen.

      Het NL beleid is gebaseerd op hoe de meerderheid van de Nederlanders het geregeld wil hebben voor mensen met weinig kansen. En die Nederlanders schamen zich voor mensen als jij.

    • Joe Black

      29 juli 2022 in 15:46

      Goed nieuws! Ik lees bij de NOS dat ze nog 1000 mensen zoeken om te werken aan asielopvang. De NOS kennende zal het wel een leugen zijn en zoeken ze eigenlijk 2000 mensen… Dus, Henkie, jij bent goed in het scheiden van het kaf van het koren, kun je mooi aan de slag, centjes verdienen en iets huren in de vrije sector voor jezelf.

    • Nico van Duin

      26 augustus 2022 in 22:08

      In Tristate city zullen er toch 40 miljoen mensen moeten gaan wonen, anders is het nog een Europees hoofdstadje van niks.

  2. Jan

    8 juli 2022 in 06:02

    Je hebt volkomen gelijk…zal mij benieuwen waar dit op uitdraait..

    • Wim Leenders

      9 juli 2022 in 19:29

      Dat het niet om kwetsbare natuur gaat is al lang duidelijk. Dat de overheid grond denkt nodig hebben voor huizenbouw enz is zeker waar. Maar daar hebben ze lang niet alle grond voor nodig. Waarom de overheid de landbouw grotendeels om zeep wil helpen,is omdat voedselproduktie door nog veel bedrijven voor een stuk onafhankelijkheid van burgers zorgt. Deze overheid is uit op totale afhankelijkheid van de bevolking, afhankelijk van de overheid. Daarvoor willen ze ook die zgn food-hubs ontwikkelen, iedereen aan de insecten… behalve zij zelf!

  3. Meindert Nieuweboer

    10 juli 2022 in 17:09

    Als Ed Nijpels zegt; de boeren bezetten 2/3 van ons grondgebied ! Als d66 woordvoerder Geert de groot zegt waar moeten de mensen anders wandelen !! Als klaver van GL zegt we moeten kiezen tussen koeien en huizen zijn dat 3 partij woordvoerders met antwoorden die niks met stikstof te maken hebben maar met grondoppervlakte !!!!!

  4. j koetsier

    13 juli 2022 in 00:54

    what about pek en veren

  5. J.budding

    25 juli 2022 in 10:29

    Nature restores itself, you don’t have to do anything about that, Now they have made that repair into an earning model, just like a perpetual motion machine, they let us destroy, and nature repairs, they deserve, and we lose our money all the goods and freedom, great isn’t it??

Laat een reactie achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Klimaat

Kritiek uiten op klimaatwetenschappers kan je duur komen te staan

Avatar foto

Gepubliceerd

op

Kritiek uiten op klimaatwetenschappers kan je duur komen te staan
Foto: ANP

De Amerikaanse klimaatonderzoeker Michael Mann klaagde in 2012 twee conservatieve bloggers aan vanwege smaad. Een jury in Washington DC stelde hem in het gelijk en veroordeelde een van de bloggers tot het betalen van een schadevergoeding van 1 miljoen dollar. De boodschap is duidelijk: kritiek uiten op prominente klimaatonderzoekers kan je duur komen te staan.

Terwijl in Nederland Milieudefensie haar volgende klimaatrechtszaak aankondigde, na Shell is nu ING aan de beurt, was er aan de andere kant van de oceaan een andere intrigerende klimaatrechtszaak bezig. Michael Mann, een van de meest zichtbare klimaatonderzoekers ter wereld (niet te verwarren met de gelijknamige maar veel beroemdere filmregisseur), had twee conservatieve bloggers aangeklaagd voor smaad. De bloggers Rand Simberg van het libertaire Competitive Enterprise Institute en de Canadese auteur Mark Steyn voor de conservatieve website National Review noemden in 2012 (!) Manns werk ‘frauduleus’ en ze maakten vergelijkingen met een voor seksueel misbruik veroordeelde voetbalcoach, die aan dezelfde universiteit verbonden was als Mann. Pas na twaalf jaar kwam het daadwerkelijk tot een rechtszaak met jury.

 

Om deze zaak te kunnen begrijpen moeten we terug in de tijd. Michael Mann is beroemd geworden dankzij een door hem en collega’s gepubliceerde grafiek in Nature in 1998 en Geophysical Research Letters in 1999. De grafiek laat de gereconstrueerde temperatuur zien op het noordelijk halfrond vanaf het jaar 1000 en is de hockeystick-grafiek gaan heten vanwege de vorm.

 

De hockeystick-grafiek van Mann zoals gepubliceerd in 1999.

De grafiek suggereert heel sterk dat het klimaat voor honderden jaren lang vrij stabiel was, totdat de mens fossiele brandstoffen ging gebruiken en boem de temperatuur omhoogschoot. Het internationale klimaatpanel van de VN, het IPCC, voerde de grafiek zeer prominent op in het derde IPCC-rapport in 2001 en Al Gore gebruikte de grafiek ook in zijn wijdverspreide documentaire ‘An Inconvenient Truth’ in 2006.

Voor mij persoonlijk heeft deze grafiek een grote invloed gehad op mijn carrière. In februari 2005 publiceerde ik na twee maanden onderzoeksjournalistieke research een uitgebreid artikel in Natuurwetenschap & Techniek. Twee Canadezen, Stephen McIntyre en Ross McKitrick, hadden aangetoond dat de grafiek rammelde aan alle kanten. Door een fout in de statistiek kwam er altijd een hockeystick uit, zelfs als je random data gebruikte. Ik was de journalist die de primeur van deze kritiek had. We publiceerden het verhaal niet alleen in Nederland maar ook in het Financiële Dagblad van Canada. Ik won dat jaar met het artikel de Glazen Griffioen, een prijs van 10.000 euro voor jonge wetenschapsjournalisten.

Mijn eigen ervaringen met Mann waren niet al te best. Ik stelde hem destijds zeer inhoudelijke vragen over de kritiek van McIntyre en McKitrick. Hij maakte direct allerlei ad hominem opmerkingen. Zo zei hij: “Ik moet beginnen met benadrukken dat McIntyre en McKitrick niet serieus genomen worden door de wetenschappelijke gemeenschap.” Ook suggereerde hij dat ze betaald zouden worden door de olie-industrie, iets wat niet waar was en is.

Toen volgde in 2009 Climategate, duizenden e-mails van onder andere Mann werden door een onbekende hacker openbaar gemaakt. De meeste e-mails gaan over de hockeystick-affaire. De e-mails toonden onethisch gedrag van Mann en zijn collega’s. In een van de meest beruchte e-mails schrijven ze dat ze “Mike’s Nature tric” gaan gebruiken “om de daling te verbergen”. Een van de gepubliceerde hockeystick-reconstructies, die vooral gebaseerd zijn op boomring-onderzoek, begon te dalen na 1960, een periode waarvan we juist weten door metingen met thermometers dat er opwarming was. In plaats van je af te vragen of boomringen wel geschikt zijn voor temperatuurreconstructies, besloten de onderzoekers de onwelgevallige data (de daling na 1960) gewoon weg te laten. Ze bespraken dat onderling dus in e-mails maar meldden dat echter niet in hun publicaties.

McIntyre is vanwege zijn kritiek vaak de gebeten hond. Tijdens de rechtszaak kwamen er e-mails naar boven waarin Mann McIntyre “dat stuk menselijk vuil” noemde. Zelfs tijdens de rechtszaak noemde Mann McIntyre een “blanke racist”. Mark Steyn, verreweg de bekendste van de twee aangeklaagden, stelde in de rechtszaal dan ook terecht dat Mann iemand is die wel wil uitdelen maar niet kan ontvangen.

Er zijn meerdere boeken over de hockeystick-affaire verschenen waarvan ‘The Hockey Stick Illusion’ van Andrew Montford de beste is. Op Wikipedia (altijd enorm alarmistisch over klimaat) wordt dit boek uiteraard omschreven als een vorm van ‘klimaatontkenning’. Steyn schreef nadat hij aangeklaagd was door Mann ook een boek waarin hij allerlei wetenschappers citeert die kritiek hebben op Mann en de hockeystick. Mann zelf publiceerde ook al meerdere boeken over wat hij noemt de “de hockeystick en de klimaatoorlogen”. De controverse leidde ook tot een soort blogoorlog, waarbij Mann en collega’s publiceerden op de blog RealClimate terwijl McIntyre de website Climate Audit begon, waar inmiddels 2500 artikelen zijn verschenen.

Smaad
Gezien deze achtergrond was het logischer geweest als Mann een zaak was begonnen tegen McIntyre, maar hij koos er dus voor om twee conservatieve bloggers aan te pakken, relatieve buitenstaanders in deze wetenschappelijke controverse. Daarmee maakt Mann de affaire politiek. Twee Ierse filmmakers vonden deze rechtszaak zo belangrijk vanuit het perspectief van vrijheid van meningsuiting dat ze een dagelijkse podcast erover maakten, waarbij de belangrijkste gebeurtenissen van de dag werden nagespeeld door acteurs. Bij smaad moet de aanklager (Mann in dit geval) aantonen dat hij schade heeft geleden door de twee blogartikelen. Tijdens de drie weken durende zittingen werd duidelijk dat Mann dat op geen enkele manier kon hardmaken. Een hilarisch moment was dat Mann vertelde dat hij in de supermarkt een “gemene blik” toegeworpen had gekregen van een andere klant. Was dat omdat je hem had afgesneden op de parkeerplaats of omdat hij Rand Simberg had gelezen, vroeg Steyn, die zichzelf verdedigde in de rechtszaal, aan Mann.

Verder beweerde Mann dat zijn onderzoeksfinanciering in de jaren na 2012 sterk waren teruggelopen. De advocaat van Simberg ontdekte echter dat Mann zijn bedragen helemaal niet op orde had en daarmee de jury op het verkeerde been had gezet. Een beurs van 9 miljoen dollar die hij zou hebben misgelopen, bleek bij nader inzien te gaan om een bedrag van slechts 100.000 dollar. Bovendien vertelde Judith Curry, een bekende kritische stem in het klimaatdebat, in de rechtszaal dat in die jaren alle wetenschappers te maken hadden met teruglopende fondsen voor onderzoek vanwege de naweeën van de economische crisis.

De verdediging maakte meer dan aannemelijk dat in plaats van schade te hebben geleden Manns ster al die jaren alleen maar rijzende is geweest. Zijn salaris ging omhoog, hij verhuisde van Pennsylvania State University naar het meer prestigieuze University of Pennsylvania, hij ging op de foto met onder anderen Bill Clinton en Leonardo di Caprio. Mann deed in de rechtszaal alsof hij zich niet meer kon herinneren dat hij een prijs had gewonnen van 100.000 dollar.

Jerry Sandusky
Een belangrijke rol in de zaak speelde de associatie die de twee bloggers hadden gelegd met de voor seksueel misbruik veroordeelde voetbalcoach Jerry Sandusky, die verbonden was aan dezelfde universiteit als Mann. Mann stelde uiteraard dat hij direct vergeleken was met deze pedofiel en serieverkrachter. Maar zowel Simberg als Steyn stelden dat ze niet zozeer Mann vergeleken met Sandusky, maar stelden dat als een universiteit jarenlang een serieverkrachter in bescherming nam, waarom zouden ze dan niet ook hun prominente klimaatonderzoeker de hand boven het hoofd willen houden. Met name de rol van Graham Spanier, de toenmalige president van de universiteit kwam aan bod. De universiteit deed in 2010 onderzoek naar het gedrag van Mann vanwege de Climategate-e-mails. In de rechtszaal kwam aan het licht dat Spanier zich achter de schermen met dit onderzoek bemoeid had waarna Mann volledig werd vrijgepleit. McIntyre stelde op zijn blog dat het onderzoek ernstig tekortschoot en dat geen enkele poging was gedaan om ook critici zoals hijzelf en McKitrick, die de Climategate-e-mails zeer goed konden duiden, te interviewen. Spanier werd in 2011 ontslagen en later ook veroordeeld voor zijn rol in het Jerry Sandusky-schandaal en verdween enige tijd achter de tralies. Mann bleef Spanier ook daarna noemen in het dankwoord voor zijn boeken.

Steyn heeft in de loop der jaren meerdere malen geschreven dat “het proces de straf is”. Mann gaf in de rechtszaal toe dat de zaak hem geen cent gekost heeft. Wie zijn rekeningen betaalt wilde Mann niet zeggen. Steyn kan zich inmiddels geen advocaten meer veroorloven, kreeg ook nog eens drie hartaanvallen vorig jaar, en moest crowdfunding starten om een maand lang überhaupt zijn hotelkamer in Washington DC te kunnen bekostigen. Vanuit een rolstoel verdedigde hij zichzelf maar welbespraakt als hij is deed hij dat met verve.

In het slotwoord dat de advocaten van Mann kregen, speelden ze heel slim de politieke kaart. Ze vergeleken de ‘klimaatontkenners’ die Mann aanvallen met Trump-aanhangers die de verkiezingsuitslag ontkennen. “Deze aanvallen op klimaatwetenschappers moeten stoppen.” De verdediging protesteerde heftig tegen deze opmerkingen en de rechter gaf hen daarin gelijk (“toegewezen”) maar het kwaad was mogelijk al geschied. Mann had geen sterke zaak, maar de jury beschouwde hun oordeel blijkbaar als een kans om een signaal af te geven. De jury stelde dat Mann een symbolisch bedrag van 1 dollar per blogger aan daadwerkelijke schade had geleden maar veroordeelde Simberg tot het betalen van 1000 dollar aan zogenoemde ‘punitive damages’ en Steyn zelfs tot 1 miljoen dollar. Ook stelde de jury dat hun intentie ‘kwaadaardig’ was geweest, wat suggereert dat Simberg en Steyn deze informatie verspreidden terwijl ze wisten dat het niet waar was, een absurde aantijging waarvoor geen enkel bewijs was geleverd. De schadevergoeding die Steyn moet betalen lijkt dus vooral een afschrikwekkende functie te moeten hebben. Waag het niet klimaatonderzoekers te bekritiseren, want we klagen je aan en dat kan je veel geld gaan kosten.

Mann was uiteraard in extase over de uitspraak. “Ik hoop dat dit vonnis duidelijk maakt dat het ten onrechte beschuldigen van klimaatwetenschappers niet behoort tot de vrijheid van meningsuiting”, schreef hij in een verklaring op X. Aan de sceptische kant van het spectrum merkte de Australische blogger Joanne Nova op dat precies het doel van dit soort rechtszaken is om critici de mond te snoeren. In Nederland was er nauwelijks aandacht voor de zaak, met uitzondering van NRC Handelsblad, dat een vrij uitgebreid artikel aan de uitspraak wijdde waarin de zaak vrij voorspelbaar eenzijdig belicht werd vanuit het perspectief van Mann.

 

Kop en intro in NRC Handelsblad naar aanleiding van de uitspraak.

Meer rechtszaken
Is de zaak nu ten einde? Vermoedelijk niet. Er zijn uitspraken van het Hooggerechtshof dat ‘punitive damages’ niet meer dan een factor tien hoger mogen zijn dan de daadwerkelijke schade. Dat zou betekenen dat Steyn maximaal 10 dollar aan schadevergoeding opgelegd zou mogen worden in plaats van de opgelegde 1 miljoen dollar. Dat klinkt ook logisch natuurlijk. Waarom zou iemand 1 miljoen dollar aan schade moeten betalen terwijl de werkelijk geleden schade nihil is of in dit geval een symbolische 1 dollar. Steyn wil dus in beroep gaan bij het Hooggerechtshof. Mann op zijn beurt overweegt om het CEI en National Review alsnog  (eerder in het proces werden die ertussenuit gehaald) voor het gerecht te slepen. Een hele reeks aan klimaatrechtszaken kan het gevolg zijn.

De uitspraak kan ook gevolgen hebben voor andere wetenschappelijke controverses zoals bijvoorbeeld die over de herkomst van het coronavirus. Daags na de uitspraak werden op X al toespelingen gemaakt dat onderzoekers die wijzen op een lek uit het laboratorium in Wuhan als waarschijnlijke oorzaak van de pandemie hetzelfde lot boven het hoofd hangt.

Dit is de eerste column van Marcel Crok voor Indepen. Crok (1971) is de bekendste klimaatjournalist van Nederland en schrijft al sinds 2005 over het klimaatdebat. Zijn boek ‘De Staat van het Klimaat’ werd aangeprezen door vriend en vijand. Samen met emeritus-hoogleraar Guus Berkhout runt hij stichting Clintel, dat het ongehoorde verhaal over klimaatverandering (dat er geen sprake is van een klimaatcrisis) bekendheid probeert te geven.

 

 

Verder Lezen

Klimaat

Boeren tot 201 procent inkomensverlies door stikstofplan

Avatar foto

Gepubliceerd

op

Boeren tot 201 procent inkomensverlies door stikstofplan
Foto: ANP

Begin deze maand kwamen nationale stikstof- en klimaatplannen op provinciehuizen ter inzage voor boeren. Hieruit blijkt dat melkveehouders naar een faillissement geduwd worden door ‘verduurzaming’. “Het is vreselijk zoals er met de boerenstand wordt gesold.”

Het gaat hier om de provinciale uitvoering van het zogenaamde Nationaal Programma Landelijk Gebied (NPLG) van het ministerie van LNV en demissionair minister voor Natuur en Stikstof, Christianne van der Wal. Dit programma beoogt dat boeren op veengrond bijvoorbeeld bij een hoger waterpeil werken, om CO2-uitstoot te sparen. Ze mogen ook minder bemesten in de buurt van natuurgebied, vanwege stikstofemissies. Beide maatregelen leiden tot forse inkomensverliezen en faillissementen. De BBB-fractie in Groningen stelde daarom op 6 februari statenvragen.

Daarin verwijst de fractie naar een op 31 januari gepubliceerde studie van Wageningen Economic Research (WER). Zij rekenden de gevolgen van het NPLG door voor het inkomen van melkveehouderij en de akkerbouw. Zij schrijven dat “verplichte en aanvullende maatregelen leiden tot substantiële emissiereducties. Tegelijkertijd hebben ze zeer negatieve financiële gevolgen. Zo variëren de verwachte inkomensverliezen in de melkveehouderij van 28 procent tot 201procent vergeleken met het huidige inkomen. In de akkerbouw gaat het om een daling tussen de 10 procent en 63 procent.”

Land en boeren onder water
Wageningen UR is een stichting van het ministerie van LNV. Dit instituut beveelt in reactie op zijn bevindingen vervolgens ‘hulp van de overheid’ aan. De overheid die het probleem veroorzaakt, moet dus ook de redder zijn. Die hulp moet volgens LNV-ambtenarij bestaan uit groene subsidies, die het rendementsverlies van ‘verduurzaming’ compenseren. Op haar LinkedIn-pagina stelt de ambtenaar die de aanpak piekbelasting uitvoert: “Melkveehouders in een veenweidegebied of (in de buurt van) een stikstofgevoelig Natura 2000-gebied kunnen in 2024 subsidie aanvragen voor het extensiveren van de bedrijfsvoering om de ammoniakemissie te verminderen.”

Het gaat om subsidie via de regeling ‘Samenwerking in veenweiden en overgangsgebieden Natura 2000’. Een overgangsgebied is een boerenbedrijf dat 1 tot 10 kilometer van een Natura 2000-gebied ligt. Daarbinnen moeten boeren ‘extensiveren’, dus minder bemesten en de veestapel inkrimpen. Zoals een andere Wageningse studie van 15 januari bericht over de NPLG-maatregelen, laat “een recente doorrekening zien dat het saldo van een gangbaar melkveebedrijf met maar liefst 50 procent kan dalen onder een (vrijwillige) extensiveringsmaatregel voor Natura 2000-overgangsgebieden.”

Boeren in veenweidegebied zien nu een combinatie van waterschappen, provincie-ambtenarij en milieuclubs tegenover zich. Die willen namelijk dat het waterpeil hoger komt dan 60 cm onder het maaiveld, voor ‘het klimaat’. Zo zou minder CO2 uit de veengronden dampen. Zoals de Wageningse studie bericht, zal dit de grasopbrengst voor boeren doen kelderen: “Een peilverhoging in veenweidegebied leidt tot een sterke reductie in de grasopbrengst, afhankelijk van het uiteindelijke lokale oppervlaktewaterpeil.” Bij een waterpeil van 20 centimeter onder het maaiveld verliest een boer bijvoorbeeld 40 procent opbrengst.

Tienduizenden euro’s inkomensverlies
Dat weer overal trekkers rijden met zwaailichten en spandoeken, werd mede veroorzaakt door de plotse afschaffing van de zogenaamde ‘derogatie’. Vlak voor het Kerstreces drukte het demissionaire kabinet-Rutte deze maatregel door. Dat betekent dat je in de zogenaamde ‘overgangsgebieden’ niet meer je grond afdoende mag bemesten. Door afschaffing van ‘derogatie’ stijgen de kosten om een liter melk te produceren naar 53 cent, aldus de boeren, terwijl ze maar 43 cent per liter krijgen. Daardoor ligt een golf faillissementen op de loer, als het NPLG wordt doorgezet.

Niet de benodigde bodemvruchtbaarheid, maar milieunormen van de overheid bepalen dan hoeveel mest boeren mogen uitrijden. Een computermodel vertaalt die normen voor een boer naar zijn mestboekhouding. Een boer moet de ‘te veel’ berekende mest, welke hij in werkelijkheid hard nodig heeft, als afval afvoeren voor 35 euro per kuub. Tegelijk verarmt de bodem, omdat het computermodel niet de werkelijke vruchtbaarheid meet. Dus moet de boer voor gelijke bedragen kunstmest inkopen voor herbemesting, omdat anders onvoldoende gras groeit.

Dat grapje kost gedupeerde melkveehouders tienduizenden euro’s per bedrijf. Zoals boerenvertegenwoordiger Eddy van Marum, tevens BBB-statenlid, stelt verarmt de bodem bovendien door milieubeleid. “Door het verlies van derogatie en de aanwijzing van overgangsgebieden worden boeren verplicht mest af te voeren en kunstmest aan te kopen. Verminderd gebruik van dierlijke mest geeft minder organische stof en daarmee ook minder koolstofbinding”, zo schrijft hij in reactie op de plannen. Oftewel, een boer moet tienduizenden euro’s extra onkosten maken met als gevolg mogelijk mínder CO2-vastlegging in de bodem. Terwijl klimaatbeleid juist méér CO2 zou moeten vasthouden.

“…hoe er met de boerenstand wordt gesold”
Met het bekend worden van de plannen plantten boeren opnieuw een rij protestvlaggen langs de A7 bij Marum richting Groningen. De actievoerende boer is Freddy van der Heide. Hij stelt ter verklaring in lokale media: “Het is vreselijk zoals er met de boerenstand wordt gesold. Het is allemaal zo krom, je kunt het gewoon niet uitleggen.” In zijn omgeving, het Westerkwartier, zou honderden hectares boerengrond moeten worden omgevormd tot ‘nieuwe natuur’.  Boerenbedrijven die in overgangsgebieden naast die ‘nieuwe natuur’ komen te wonen, mogen dan óók minder bemesten.

“En dan hebben ze het over een nieuw toekomstperspectief voor boeren”, aldus Van der Heide. Volgens hem is dit “wat je krijgt wanneer je ambtenaren een verdienmodel laat bedenken voor boeren.” Voor verlies van inkomen bij boeren stelde Van der Wal vooralsnog 1,28 miljard euro compensatiesubsidies beschikbaar. Dat moeten twaalf provincies onder elkaar verdelen. Volgens de BBB is vooralsnog onduidelijk hoeveel van dit geld al aan de strijkstok bleef hangen bij ambtenarij en consultants, die de plannen opstelden.

Verder Lezen

Klimaat

U moet van gas af voor windparken op Zee

Avatar foto

Gepubliceerd

op

U moet van gas af voor windparken op Zee
Foto: ANP

De Rijksoverheid stelde dat huishoudens en wijken van het aardgas af moeten ‘voor het klimaat’. In werkelijkheid helpt de gedwongen overstap op warmtepompen de elektriciteitsprijzen hoog houden, omdat exploitanten van ‘duurzaam’ anders verlies draaien, zo toont rapportage van de Algemene Rekenkamer.

TenneT matst windmolenaars op zee
Om het groeiende aanbod weersafhankelijke energie te verwerken, moet staatsbedrijf TenneT nog voor 2030 drie nieuwe hoogspanningsleidingen op land bouwen. Dat zijn miljardeninvesteringen. Daar bovenop komt de ambitie om voor 2031 liefst 21 gigawatt aan extra windparken op de Noordzee aan te sluiten, tot zeventig kilometer uit de kust. De Rijksoverheid raamt onkosten voor aanleg en onderhoud op 26 miljard euro. Die onkosten betaalt de consument via de opslag duurzame energie (ODE) en stijgende netbeheerkosten, die TenneT verrekent met afnemers.

Vóór 2016 kregen exploitanten van windparken op zee (zoals Eneco) een subsidievergoeding per geleverde kilowattuur (kWh) stroom van ongeveer 15 cent. Zo kan Eneco met zijn windfarm Luchterduinen bij Noordwijk, en de uitbater van Gemini boven Schiermonnikoog rekenen op 5 miljard euro stroomsubsidies in 15 jaar. Die torenhoge energiesubsidies werden politiek moeilijk verkoopbaar. Daarom verlegde kabinet-Rutte de subsidiestroom van kWh-subsidie naar netsubsidie. De subsidiestroom ging zo letterlijk ondergronds.

Tot 2023 werden zo de eerste vijf zeewindparken zonder netkosten voor de uitbaters gefinancierd door staatsbedrijf TenneT. Dat betaalde het ministerie van Economische Zaken en Klimaat uit extra energiebelasting via de opslag duurzame energie (ODE) op je energierekening. De subsidie die energieconsumenten betalen, scheelde Shell, Eneco, Vattenfall en Ørsted samen een extra investering van 4 miljard euro netsubsidies. Op die wijze kon kabinet-Rutte de wind-op-zee-ambities als ‘subsidieloze windparken’ politiek verkopen.

De Rijksoverheid claimde 20 december 2023 opnieuw valselijk dat deze vijf windparken op zee ‘subsidieloos’ werden gebouwd: “Het is gelukt binnen de tijd, binnen het budget en bijna zonder subsidie. Dat is een belangrijke mijlpaal voor de Nederlandse en Europese windindustrie. Sinds 2018 worden kavels voor windparken op zee voor de Nederlandse kust subsidievrij vergund.” In werkelijkheid komt de rekening van 4 miljard euro sponsoring van Eneco, Shell en Vattenfall bij de consument via ODE-belasting en hogere netkosten. En 26 miljard euro voor de tweede ronde. Bij wie komen 30 miljard euro extra lasten voor 2031 terecht denkt U?

Van gas los voor ‘subsidieloze’ windparken
Er is nog voor een eeuw aan aardgas beschikbaar, bijvoorbeeld uit schaliegas. Toch kwam voor 2026 de verplichting bij huishoudens voor een hybride warmtepomp, wanneer je cv-ketel is verouderd. Kosten: 10 duizend euro. Terwijl je met een nieuwe gasketel voor tweeduizend euro al klaar kan zijn. Afsluitkosten voor aardgas: ook 900 euro. Terwijl 90 procent van Nederlandse huishoudens met aardgas werd verwarmd, ontstond na het Klimaatakkoord plots het ‘van gas los’-dogma. De Rijksoverheid loog bij haar ambitie voor 27 ‘aardgasvrije wijken’ dat “het aardgasvrij maken van de gebouwde omgeving een belangrijke bijdrage levert aan het terugdringen van de CO2-uitstoot.”

Ook de best geïnformeerde mediacommentatoren als Syp Wynia bij Elsevier Weekblad, tastten in het duister hoe dat dogma ontstond bij kabinet-Rutte: “Het op 1 juli 2018 begonnen gasverbod dat voor heel Nederland gaat gelden, is alleen te verklaren uit emoties over de Groningse aardbevingen en de opwarming van de aarde, niet uit rationele afwegingen. Aardgas is niet voor niets steeds populairder aan het worden, ook in de buurlanden. Het is de schoonste brandstof die beschikbaar is…”

In het politiek genegeerde rapport van de Algemene Rekenkamer in datzelfde jaar, stond de werkelijke motivatie voor ‘aardgasvrij’. Dat heeft direct te maken met de politieke verkoop van wind-op-zee-ambities als ‘subsidieloos’. Voor zowel Nederland als Duitsland heet wind op zee dé energiebron van de energietransitie. Maar zoals de Rekenkamer schrijft op bladzijde 23: “De geplande uitbreiding van windenergie op zee kan de marktprijs verder drukken. Dit effect kan zo sterk zijn dat de aanleg van nieuwe windparken na 2030 (zonder subsidie) mogelijk niet meer aantrekkelijk is voor marktpartijen.”

Om de stroomprijs op de energiemarkt hoog genoeg te houden, wilde het Rijk extra stroomvraag creëren. “De minister van EZK zet daarom in op een toename van de vraag naar (hernieuwbare) elektriciteit. Dat kan door de verwarming van gebouwen en industriële productie, beide nu grotendeels afhankelijk van aardgas, te elektrificeren”, zo schreef de Algemene Rekenkamer. Door mensen ‘van gas los’ te dwingen richting elektrische verwarming, zou dus de stroomprijs hoog genoeg blijven. Daardoor durven Ørsted, Shell, Eneco en Vattenfall het ook na 2030 nog aan om ‘subsidieloze’ windparken te bouwen voor het ministerie van Klimaat en Energie.

Een andere manier waardoor stroomprijzen kunstmatig hoog worden, is de door Nederland en Duitsland geplande kolen-exit. Kolenstroom was traditioneel de goedkoopste energievorm in de energiemix, die voor 3 cent per kilowattuur opgewekt kon worden. Maar kabinet-Rutte faseert dat kolengebruik nu voor 2035 uit. De Duitsers hielden 2038 aan als wensdatum voor hun Kohlenausstieg. Aardgas is het enige alternatief bij uitblijvende ontwikkeling van kernenergie. Door die aanhoudende gasvraag, bijvoorbeeld uit duur Amerikaans LNG, zal de gasprijs niet meer terugkeren tot het niveau van voor 2020.

Van Neerlands afscheid van goedkope kolen, zal de planeet weinig merken. Het internationaal gebruik van kolenstroom steeg, dankzij India en China, afgelopen jaar met 1 procent, zo meldt Reuters. De CO2-uitstoot uit vooral Aziatische elektriciteit uit kolen bedroeg een factor 52 van de huidige 150 megaton van heel Nederland. Maar waar kan een klein land de grootste in zijn? Rob Jetten redt de planeet met 0,000036 graden en ú draagt met duizenden euro’s aan extra energielasten uw steentje aan zijn ambities bij.

Sla je de vakantie maar over, voor het klimaat.

Verder Lezen

Recent

Kritiek uiten op klimaatwetenschappers kan je duur komen te staan Kritiek uiten op klimaatwetenschappers kan je duur komen te staan
Klimaat3 uur geleden

Kritiek uiten op klimaatwetenschappers kan je duur komen te staan

De Amerikaanse klimaatonderzoeker Michael Mann klaagde in 2012 twee conservatieve bloggers aan vanwege smaad. Een jury in Washington DC stelde...

Interne EU-corruptie en -fraude steeds omvangrijker? Interne EU-corruptie en -fraude steeds omvangrijker?
Buitenland1 dag geleden

Interne EU-corruptie en -fraude steeds omvangrijker?

Op 31 januari 2024 publiceerde Follow the Money (FTM) de resultaten van hun onderzoek naar recente corruptie en fraude binnen...

Slaapwandelend de Derde Wereldoorlog in (2) Slaapwandelend de Derde Wereldoorlog in (2)
Column4 dagen geleden

Slaapwandelend de Derde Wereldoorlog in (2)

Is het toeval? In één week tijd is de Russische dissident Aleksej Navalny ineens dood  (vermoedelijk vermoord) en is er...

Ernst Kuipers: we got him! Ernst Kuipers: we got him!
Binnenland5 dagen geleden

Ernst Kuipers: we got him!

Ladies and gentleman: we got him! Dat is voldoende om te weten om wie het gaat. Hij was 6 weken...

Erf- en Schenkbelasting is geen rechtvaardigheid, maar diefstal Erf- en Schenkbelasting is geen rechtvaardigheid, maar diefstal
Column5 dagen geleden

Erf- en Schenkbelasting is geen rechtvaardigheid, maar diefstal

In een decadente socialistische samenleving, waar woke de scepter zwaait en jaloezie de hoofdemotie is bij middelmatige bestuurders die nergens...

Boeren tot 201 procent inkomensverlies door stikstofplan Boeren tot 201 procent inkomensverlies door stikstofplan
Klimaat6 dagen geleden

Boeren tot 201 procent inkomensverlies door stikstofplan

Begin deze maand kwamen nationale stikstof- en klimaatplannen op provinciehuizen ter inzage voor boeren. Hieruit blijkt dat melkveehouders naar een...

Liever geen Biden of Trump, maar Amerikanen hebben geen keus Liever geen Biden of Trump, maar Amerikanen hebben geen keus
Buitenland1 week geleden

Liever geen Biden of Trump, maar Amerikanen hebben geen keus

De meeste Amerikanen hebben de buik vol van zowel Biden als Trump. Dat blijkt uit meerdere onderzoeken door gevestigde partijen...

Dit land wordt geleid door een volslagen incompetent ambtenarengezwel Dit land wordt geleid door een volslagen incompetent ambtenarengezwel
Binnenland1 week geleden

Dit land wordt geleid door een volslagen incompetent ambtenarengezwel

Je vóelt het gewoon, overal en tot in alle bestuurslagen heersen grote en kleine dictators die bepalen wat er gebeurt...

Slaapwandelend de Derde Wereldoorlog in (2) Slaapwandelend de Derde Wereldoorlog in (2)
Column2 weken geleden

Slaapwandelend de Derde Wereldoorlog in

Voor Amerikanen was het interview van Tucker Carlson met Vladimir Putin wonderlijk. Een geschiedenisles beginnend in het jaar 862, na...

‘Pfizergate’ neemt steeds meer bizarre vormen aan ‘Pfizergate’ neemt steeds meer bizarre vormen aan
Gezondheid2 weken geleden

‘Pfizergate’ neemt steeds meer bizarre vormen aan

Het schandaal rond de contracten tussen de Europese Commissie en coronavaccin producent Pfizer neemt steeds extremere vormen aan. Wat begon...

Trending



This will close in 0 seconds