De Trilaterale Commissie (TC) is een zeer invloedrijke elite-organisatie, opgericht in 1973 door Amerikaanse grootbanken samen met David Rockefeller, om de politieke en economische samenwerking te sturen tussen Noord-Amerika, West-Europa en Japan. Met circa 300-350 vooraanstaande leden uit politiek, zakenleven en de academische wereld die bijeenkomen om de westerse wereld politiek vorm te geven. De TC kende ook een aantal Nederlandse leden die mee hebben gestuurd aan de politieke keuzes binnen ons land en de EU. Een beknopt overzicht.
Wegen van invloed
De TC oefent invloed uit op twee manieren:
- ideeën en aanbevelingen via taskforces en rapporten
Taskforces produceren beleidsaanbevelingen rond prioriteiten zoals ‘duurzaam kapitalisme’, milieu, digitalisering, AI of geopolitieke samenwerking. Deze teksten worden vervolgens gebruikt door beleidsmakers en denktanks, en vaak in nationale of EU-discussies als referentiekader ingezet. Een recent voorbeeld is de Task Force on Global Capitalism in Transition, dat in 2022 een uitvoerig rapport publiceerde met aanbevelingen voor een nieuwe vorm van kapitalisme waarin de energietransitie centraal staat.
- netwerk- en elitekanalen
Leden ontmoeten elkaar op besloten, regionale bijeenkomsten en plenaire sessies. De waarde ligt in vertrouwelijke uitwisseling tussen personen die later beslissingsmacht krijgen (ministers, bankpresidenten, CEO’s). Dergelijke ‘boardroom-to-government’-routes laten ideeën van de Trilaterale Commissie binnen regeringen groeien via persoonlijke aanbevelingen, expert-commissies en gezamenlijke publicaties. Wetenschappelijke literatuur noemt dit type ‘power without representation’: beleidsvorming via gesloten netwerken die uiteindelijk zich manifesteren in politieke besluitvorming.
Van trilaterale taskforce naar de Europese Commissie, de VN en de G7
De belangrijke ‘Task Force on Global Capitalism in Transition’ kent drie speerpunten:
- klimaat en de weg naar netto-nul in 2050
- digitale revolutie en inclusie
- ongelijkheid en gelijke kansen
De inhoud van die drie trilaterale speerpunten lopen volledig synchroon met de langetermijnstrategie van de EU en de SDG’s van de Verenigde Naties.
Bovendien loopt de deadline voor de plannen van de Trilaterale Commissie, de EU en de VN gelijk; alle plannen moeten in 2050 gerealiseerd zijn.
De Task Force on Global Capitalism in Transition kent echter nog een andere vertaalslag dan wat hiervoor gesteld is met betrekking tot de EU en VN, namelijk de G7 climate club, bestaande uit de landen van de G7: Canada, Frankrijk, Duitsland, Italië, Japan, het Verenigd Koninkrijk en de Verenigde Staten, aangevuld met lidstaten van de Europese Unie.
“De Klimaatclub streeft ernaar de snelle en ambitieuze implementatie van het Akkoord van Parijs te ondersteunen en de opwarming van de aarde te beperken tot 1,5°C. Als inclusief forum van staten zal de Klimaatclub helpen de decarbonisatie van industrieën te versnellen, maatregelen ter vermindering van emissies verder te ontwikkelen en het risico op koolstoflekkage tegen te gaan”, aldus de website van deze speciale club binnen de G7 landen.
Het idee om een speciale Klimaatclub op te richten met de doelen zoals geadopteerd door de G7-landen, is weer terug te vinden op pagina 23 van de Task Force on Global Capitalism in Transition uit voorjaar 2022.
Tot slot werken de EU en de Trilaterale Commissie ook samen in bepaalde dossiers zoals blijkt uit dit document, dat is opgesteld door een aantal leden van de TC die eveneens rechtstreeks de EU adviseren.
Invloed op Nederlandse politiek
In Nederland functioneert de route op vergelijkbare wijze als binnen de EU: TC-leden met Nederlandse nationaliteit en functies in de politiek of bedrijfsleven zoals Rob Jetten, Hans Wijers en Klaas Knot gebruiken hun netwerken om het beleid van de TC in ons land geïmplementeerd te krijgen. De invloed is vaak direct als deze verloopt via:
Als meerdere personen uit de Nederlandse elite dezelfde oplossingen van TC-beleid overnemen, ontstaat nationale beleidsconvergentie richting de aanpak die de TC wenselijk acht. Deze blijkt duidelijk bij het beleid dat de Trilaterale Commissie voorstaat inzake de gewijzigde vorm van het kapitalisme, waarbij de hoofdstukken klimaat (Jetten) en bankwezen (Knot) duidelijk herkenbaar zijn in de uitlatingen van beide heren in de media. Zowel Jetten als Knot staan nog op de actuele ledenlijst van de Trilaterale Commissie. Hans Wijers is een voormalig lid van de TC.
Een lid dat later in staatsdienst of bij De Nederlandsche Bank (DNB) zit, zoals Klaas Knot, kan inzichten die in TC-bijeenkomsten zijn opgedaan meenemen in beleidsnota’s van DNB, de ECB of in bilaterale besprekingen met Europese partners.
Maar: directe, aantoonbare ‘Trilateral orders’ bestaan niet.
‘Bewijs’ is doorgaans de overlap van thema’s, niet een juridisch bindende lijn van TC → Nederlands kabinet. Academische literatuur benadrukt deze nuance: invloed is overduidelijk aanwezig, maar zelden eenduidig vast te stellen. Duidelijk is wel dat de Amerikaanse financiële sector en politiek, via de Nederlandse leden van de TC, direct invloed uitoefent – ook in de media – op het Nederlandse politieke denken.
Wat deden, of doen, de Nederlandse leden van de Trilaterale Commissie?
Hans Wijers (zakelijk/economie):
Wijers is expliciet genoemd als deelnemer aan de Task Force on Global Capitalism in Transition en droeg als voormalig D66-minister en topbestuurder (Akzo-Nobel) inhoudelijk bij aan discussies over kapitaalstromen en benodigde transities voor industrie en klimaat.
Joris Voorhoeve (defensie/buitenlandse zaken):
Als voormalig minister van Defensie bracht Voorhoeve vooral expertise op het terrein van veiligheid en trans-Atlantische samenwerking in. Wikipedia vermeldt zijn lidmaatschap.
Dick Benschop (internationaal bestuur/bedrijfsleven):
Benschop verschijnt op de actuele ledenlijst (2025) en is zichtbaar als deelnemer in netwerken waar governance en internationale betrekkingen worden besproken.
Zijn bijdrage is vooral adviserend en netwerkingsgericht.
Rob Jetten (klimaat/EU-beleid):
Jetten staat vermeld als Europees lid op de actuele ledenlijst. Zijn expertise in klimaat en EU-samenwerking betekent dat hij een logische gesprekspartner is in panels over klimaattransitie en het werk van de Europese Commissie.
Publieke, concrete Trilateral-papers met zijn naam ontbreken.
Klaas Knot (monetair/financieel):
In zijn tijd als DNB-president en ECB-bankier was Knot een klassieke bruggenbouwer tussen nationale en Europese centrale bankpraktijk en internationale – door de VS gestuurde – financiële beleidsdiscussies. Zijn TC-lidmaatschap begon in 2011 en loopt door tot de huidige ledenlijst van 2025.
Corien Wortmann-Kool en Louise Fresco:
Beiden leveren expertise, respectievelijk op pensioenen/financiën en voedsel/landbouw; ze verschijnen op lijstjes van TC-leden en in netwerken met invloed op EU-beleidsagenda’s. Wortmann-Kool was lid van het Europees Parlement ten tijde van haar TC-lidmaatschap.
Tot slot
In een langjarige studie van de Canadese University of Victoria werd onderzocht wat de meest invloedrijke en machtigste lobbygroep is van de internationale elite. Uit die studie kwam de Trilaterale Commissie als – een stille en onopvallende – nummer 1 uit de bus! Boven die andere – meer bekende – clubs als Bilderberg en het WEF.
Rob Jetten als premier betekent aanzienlijke belangenvertegenwoordiging van de TC en daarmee de VS en EU in ons land.
Bep Mobee Vd velden
22 februari 2023 in 19:26
Ook zo gestoorde
Hoogerbeets
22 februari 2023 in 22:49
Wat een clown. Er is geen munitie meer. Gaat hij het zelf maken?
Johanna
26 februari 2023 in 19:05
En zo gaan we nog even door . Knallen maar niet overleg afdwingen
Cornelis
6 april 2023 in 13:48
Toch erg dat een onbenul als Hoekstra de mogelijkheid heeft om nog meer dood en ellende te veroorzaken. Als hij zo graag munitie geeft moet ie t zelf ook maar naar t front brengen. Mogelijk kan de rest van t kabinet helpen dragen. Als de Russen dan een beetje hun best doen …