CBDC: Wordt de digitale munt er doorheen gedrukt?

Arno Wellens verdiept zich als journalist al 30 jaar in de financiële wereld en heeft een boek geschreven: “Eurobijbel”. Arno is wars van ‘complotten’ en door zijn enorme dossierkennis in staat om vanuit een objectief en controleerbaar oogpunt de afgelopen 30 jaar en dus ook de coronatijd te duiden. Het ‘probleem’ is echter dat de materie dermate complex is, zodat de meesten afhaken, terwijl men zich niet realiseert hoe belangrijk deze informatie voor iedere burger is. Wij wagen een poging om het wat toegankelijker te beschrijven.

Italië in vroeger tijden

De vijftigplussers die vroeger met hun ouders naar Italië gingen zullen het herkennen: in de supermarkt werden gigantisch klinkende hoeveelheden geld betaald, en het wisselgeld werd ‘aangelengd’ met snoepjes of fiches om de betaling rond te krijgen. De Italiaanse munteenheid, de lire, devalueerde iedere vakantie wel weer. Door te spelen met de waarde van de lire kon de Italiaanse bank overschotten of tekorten op de handelsbalans gladstrijken. Met de invoering van de euro kwam hier een einde aan, de ECB (Europese Centrale Bank) zou dit gaan gladstrijken. 

Problemen met de euro ontstaan vanaf 2000

Er waren strenge regels opgesteld aan alle eurolanden om te zorgen dat de euro stabiel zou blijven. Nederland was het braafste jongetje van de klas en voldeed jaar op jaar aan de monetaire eisen van de ECB en zorgde ervoor dat het huishoudboekje onderaan de streep klopte. Vanaf 2000 ontstonden de echte problemen in met name Italië (en overigens ook Griekenland, Spanje en Portugal), omdat zij de monetaire eisen aan haar laars lapte en zich niet hield aan de begrotingsregels. Sindsdien werd het doormodderen terwijl de staatsschulden van de zuidelijke landen de pan uit rezen. De ECB ‘corrigeerde’ dit door de rente kunstmatig laag te houden, waardoor de staatsschulden van de slechtste jongetjes van de klas betaalbaar bleven. Daarnaast gingen de geldpersen aan bij de ECB. Tegelijkertijd ging dit ten koste van de vermogens van de ‘rijke’ landen (dus ook úw spaargeld), in feite vond er een transfer van geld plaats van noord naar zuid, dit tot ongenoegen van de noordelijke landen.

2016: Eerste plannen met een digitale munt

Rond 2016 ontstond negatieve rente; het laatste redmiddel van de ECB was uitgewerkt. Spaarders kregen geen cent meer voor hun geld op de bank, ze moesten er zelfs voor gaan betalen. Deze situatie is onhoudbaar omdat spaarders uiteindelijk, als de rente nog verder negatief wegzakt, hun geld van de bank gaan halen omdat het simpelweg geld kóst. De enige 2 scenario’s om aan de ‘noodrem’ te kunnen trekken zijn geld bijdrukken óf mensen te bewegen om geld te gaan uitgeven. Dat eerste werd de praktijk: vanaf 2016 zijn enorme hoeveelheden euro’s door de ECB bijgedrukt om de rente te dempen en de kosten voor de zuidelijke landen laag te houden. Als de andere manier, door mensen geld uit laten geven, niet meer werkt, dan is het enige redmiddel nog om contant geld te verbieden, waardoor mensen het niet meer van de bank kunnen halen en een bankrun kan worden voorkomen. En hoe verbied je cash? Door alleen nog digitaal geld in omloop te hebben. Het ‘digitale geld’ is daarnaast ook manipuleerbaar, zo zou de ECB er een soort ‘houdbaarheidsdatum’ aan kunnen koppelen zodat u min of juist meer gedwongen wordt om geld uit te geven om de economie draaiende te houden. Bovendien wordt een bankrun onmogelijk, want u kunt nergens naar toe met uw digitale munt.

De invoering van digitaal geld is complex

De invoering van digitaal geld náást bestaand papier- en muntgeld en bestaande bankrekeningen is complex. Niemand wil programmeerbaar geld waarbij de bank de macht krijgt over uw uitgaven. Bovendien is een digitale bankrun niet tegen te houden. Zodra over bank X uit het ‘oude’ stelsel zorgen ontstaan, kunnen alle bankrekeninghouders binnen een paar uur digitaal hun geld overzetten naar het nieuwe digitale ECB-geld, terwijl de ECB dat nu juist wil voorkómen. Er moeten dus enerzijds beperkingen komen om bankruns te voorkomen en daarnaast incentives om mensen te bewegen tóch het nieuwe digitale geld te gebruiken. Dat kan alleen maar door ‘lokkertjes’ in de vorm van gratis geld. Bij overmaking van een X-bedrag krijgt u een Y-bedrag cadeau bijvoorbeeld.

Digitaal geld is kwetsbaar 

Om fraude te voorkomen dient het digitale geld gekoppeld te worden aan ieder individu. Net zoals u zich ooit een keer met uw paspoort heeft moeten legitimeren bij uw bank om uw bankapp te activeren, zal dit ook met digitaal geld moeten. Iedere digitale ‘euro’ moet gekoppeld zijn aan de bezitter en dat kan alleen maar digitaal. En dus moet er ook een Europees digitaal paspoort komen. Het probleem voor de burger is dat daardoor iedere digitale euro traceerbaar wordt. Men weet van wie dit geld is en men weet aan wie dit daarna is doorgegeven. En hier gaat de doos van Pandora open… want als de ECB ieder digitale euro kan traceren en deze tegelijkertijd wil gebruiken om de economie aan te jagen of juist te remmen, dan gaat de ECB uiteindelijk bepalen waaraan u die digitale euro gaat uitgeven. Dat betekent het einde van het beschikkingsrecht van de burger over zijn eigen geld. Aangezien de ECB in de loop der jaren verworden is tot een politiek in plaats van een monetair instrument, worden politieke keuzes de grondslag waarvoor u uw geld mag gaan uitgeven.

De burger wil het niet

De Europese Commissie gaf de burger onlangs inspraak over de digitale euro, kortweg CBDC (Central Bank Digital Currency). Er kwamen 19.257 reacties, en deze waren uitsluitend negatief: het lost geen probleem op, de cybersecurity (veiligheid) is een groot probleem omdat zeer veel gegevens gekoppeld worden en kunnen worden, er is geen vertrouwen in de doelstellingen van de ECB, het hoeft niet zo snel en er is simpelweg geen behoefte aan.

De Europese Commissie drukt door

Ondanks de 19.257 vragen, waarvan geen enkele vraag werd beantwoord, kwam in juli 2022 de aankondiging dat de CBDC er gewoon komt. Kortom, de burger wil het niet, dan drukken we het er maar door. De Europese Commissie heeft namelijk een probleem, een héél groot probleem. Het doormodderen met de euro houdt een keer op, de rek is eruit. Het meest zichtbaar is nu de enorm hoge inflatie. Verder ingrijpen door de rente te verhogen zou tot gevolg hebben dat Italië en Griekenland omvallen, banken omvallen, de huizenmarkt instort en de inflatie nog verder oploopt. Het Europese sprookje komt dan ten einde, en dat wil men niet. De enige redding is nog de programmeerbare CBDC. De achter ons liggende corona-periode is openlijk misbruikt om versneld tot digitalisering over te gaan. De coronapas (CTB) is in 2021 gebruikt/misbruikt als reeds veel eerder aangekondigde test voor een Europees digitaal paspoort. U kon immers met dezelfde QR-code op een terrasje in Parijs, Amsterdam of Rome gaan zitten, het werkt dus. Het coronafonds van 800 miljard euro was een transferunie waarbij de noordelijke landen geld hebben overgemaakt om zuidelijke landen te redden. Het coronafonds wordt niet gebruikt om ziekenhuisbedden van te bekostigen; van de 800 miljard gaat 200 miljard euro naar Italië en dit wordt ook gebruikt voor het opzetten van een digitale infrastructuur voor de CBDC. Ook dat werkt dus.

Wat gaat het Nederlandse parlement doen?

Op 23 november 2022 gaat het Nederlandse Parlement vergaderen over de CBDC. Eerder heeft men zich al expliciet uitgesproken tégen een programmeerbare munteenheid te zijn en aangegeven dat de euro die we nu kennen altijd parallel bestaan moet blijven. De ECB wil juist wél een programmeerbare digitale munteenheid, maar als de huidige euro blijft gehandhaafd dan is er voor iedere burger geen enkele reden deze te gaan gebruiken en is het project bij voorbaat mislukt. Nigeria probeerde het al eerder op deze manier, mét een bestaande munt ernaast, en dat ging faliekant mis.

Gaat dit parlement de bevolking overleveren aan de macht van de ECB en raken wij ons beschikkingsrecht over ons eigen geld kwijt? We gaan het zien…